Chiny zaostrzają kontrolę wyjazdów specjalistów od AI. Pekin chroni przewagę w chipach i robotach
Chiny rozszerzyły ograniczenia wyjazdów zagranicznych dla czołowych specjalistów od AI w firmach prywatnych na ich najbliższe rodziny, podał Bloomberg 28 września. Kontrole mają powstrzymać przepływ kluczowej wiedzy do Stanów Zjednoczonych.

Chiny rozszerzyły ograniczenia wyjazdów zagranicznych dla starszych specjalistów od AI w firmach prywatnych. Objęły one teraz członków ich rodzin. Bloomberg poinformował o zmianie 28 września, powołując się na osoby znające sprawę. Małżonkowie i dzieci niektórych kadr zarządzających w sektorze AI i chipów muszą przed wyjazdem za granicę uzyskać zgodę Pekinu, czytamy w relacji. Dotyczy to nawet krótkich podróży.
To nie jest całkowity zakaz. To rozszerzenie wcześniejszych obostrzeń.
Bloomberg News podał w maju, że Chiny od początku roku ograniczają wyjazdy zagraniczne czołowym specjalistom od AI w firmach prywatnych. Wśród tych firm są Alibaba i DeepSeek. Nowym elementem jest objęcie rodzin. Osoby cytowane przez agencję nie potrafiły powiedzieć, czy wszyscy krewni podlegają temu samemu wymogowi. Ministerstwo Przemysłu i Technologii Informacyjnych nie odpowiedziało na przesłany faksem wniosek o komentarz. Ten sam materiał podaje, że przepisy o zakazie wyjazdu weszły w życie 15 września. Obejmują one sprawy od postępowań karnych po możliwe naruszenia bezpieczeństwa przemysłowego i technologicznego.
Od chipów po roboty, eksport wyznacza politykę
Ograniczenia wyjazdów idą w parze z szerszym wysiłkiem, by baza przemysłowa dla AI, chipów i zaawansowanej produkcji została w kraju. 29 września chiński producent pamięci ChangXin Memory Technologies (CXMT) ujawnił plan rozbudowy o wartości 34,9 mld juanów (5,2 mld dolarów). Większość budżetu badawczo-rozwojowego trafia na sprzęt, wynika z poniedziałkowego zgłoszenia giełdowego, na które powołał się South China Morning Post.
Liczby są konkretne. Z 24,1 mld juanów przeznaczonych na nowy projekt badawczo-rozwojowy około 22,4 mld juanów, czyli mniej więcej 93 procent, jest zarezerwowanych na zakup sprzętu, podaje zgłoszenie. Kolejne 10,8 mld juanów idzie na drugi etap bazy testowania waferów. Źródło powiedziało SCMP, że CXMT, notowany na Shanghai Star Market, wyznaczył sobie ambitny cel korzystania z krajowych dostawców sprzętu do produkcji chipów. Ten szczegół pochodzi z własnych ustaleń tego serwisu.
To jedna miara tego, jak walka o kontrolę eksportu zmieniła zaopatrzenie. Inną jest handel robotami. Chiny wysłały ponad 19 000 humanoidalnych robotów w pierwszej połowie 2026 roku, co dało 77,9 procent globalnych dostaw, według danych przypisywanych IDC przez TechNode 29 września. Światowe dostawy sięgnęły blisko 25 000 sztuk, o 432,1 procent więcej rok do roku. IDC podniosło prognozę na 2030 rok dla światowych dostaw humanoidalnych robotów do ponad 750 000 sztuk.
To liczby eksportowe, choć nikt ich tak nie nazywa. W tym samym tygodniu wspólne przedsięwzięcie Hyundaia w Pekinie wprowadziło na rynek chiński elektryczny sedan Ioniq V. Cena startuje od ograniczonego czasowo poziomu 99 900 juanów (14 820 dolarów), a zasięg w cyklu CLTC wynosi do 650 km, podał CnEVPost 29 września. Samochód korzysta z baterii litowo-żelazowo-fosforanowych CATL i technologii wspomagania kierowcy Momenta. Hyundai zapowiadał 20 modeli elektrycznych i o zwiększonym zasięgu w Chinach w ciągu pięciu lat, z celem 500 000 pojazdów do 2030 roku.
Nadzór, dane i krajowa strona rachunku
Kontrole działają w obie strony. Electronic Frontier Foundation podała 28 września, że policja w San Francisco rozszerza użycie dronów szybciej niż własną pisaną politykę. Liczba lotów wzrosła z około 350 operacji w 2024 roku do ponad 1 100 między styczniem a sierpniem 2025, a następnie do ponad 3 500 w pierwszych pięciu miesiącach 2026 roku. Beryl Lipton i Saira Hussain z EFF przekonują, że nowy projekt polityki może otworzyć drzwi do powszechnego nadzoru. Porównanie nie jest ścisłe, ale oba przypadki pokazują to samo napięcie. Potężna technologia trafia do użycia, zanim powstaną przepisy, które mają nią rządzić.
W samych Chinach wdrożenie ma już dużą skalę. Chińskie centrum informacji sieciowej podało 29 września, że liczba użytkowników generatywnej AI w kraju przekroczyła 700 000 000 pod koniec czerwca. To o 16 procent więcej niż 602 000 000 pod koniec 2025 roku, gdy penetracja wynosiła 42,8 procent, podał South China Morning Post. Pytania i odpowiedzi prowadziły z 76 procentami użytkowników, za nimi szło przetwarzanie obrazów lub wideo z 48 procentami, przetwarzanie tekstu z 38 procentami i streszczenia pracy z 33 procentami. Około 39 procent kupiło w poprzednich sześciu miesiącach inteligentny sprzęt przez internet.
Baza użytkowników tej wielkości jest też rynkiem, który chcą obsługiwać zagraniczni producenci chipów. I tu polityka się plącze. Sprzedaż Nvidii w Chinach i jej wpływy w Waszyngtonie przyciągają uwagę. Ars Technica poinformowała 28 września, że eksperci martwią się pozycją firmy. Każde złagodzenie stanowiska Pekinu wobec nowych procesorów Nvidii byłoby decyzją handlową ze skutkami dla bezpieczeństwa. Sygnały są mieszane.
Ryzyko związane z błędnym użyciem technologii nie jest już teoretyczne. The Intercept poinformował 28 września, że CNN opisało wiosenny incydent. Analityk Dowództwa Operacji Specjalnych USA użył dużego modelu językowego do przygotowania raportu wywiadowczego. Wynikało z niego, że chiński statek na Bliskim Wschodzie przewozi komponenty programu broni jądrowej. Ustalenie skłoniło do przygotowań, by przechwycić jednostkę siłą. Jedno ze źródeł powiedziało CNN, że wygenerowane przez AI dane wywiadowcze były błędne. The Intercept zauważa, że epizod przyciągnął znacznie mniej uwagi niż niedawne katastroficzne wypowiedzi laboratoriów AI.
Sygnały wojskowe też były głośne. David Perdue, ambasador USA w Chinach, powiedział w niedzielę Fox News, że Donald Trump zapytał Xi Jinpinga, czy Chiny chciałyby kupić amerykańską broń podczas ich spotkania w Waszyngtonie w zeszłym tygodniu, podał The Guardian. Biały Dom powiedział New York Timesowi, że nie ma planów sprzedaży broni Chinom. Departament Stanu oświadczył, że prawo USA zakazuje takich transakcji i że nie istnieje żadna oferta ani plan. Import broni do Chin spadł o 72 procent między 2021 a 2025 rokiem w porównaniu z poprzednimi pięcioma laty, według danych Stockholm International Peace Research Institute cytowanych przez The Guardian.
Razem obraz jest taki: rząd zaciska wyjścia, a jego firmy pchają produkty na zewnątrz. Przepisy o wyjazdach, budżet sprzętowy CXMT, udział w rynku humanoidalnych robotów i premiera Hyundaia to nie osobne historie. To ta sama polityka widziana z różnych końców łańcucha dostaw.
Źródła
8- 01China broadens travel curbs to encompass family of top AI talentEN
- 02China's CXMT to favour domestic suppliers in US$5.2b memory-chip capacity push: sourceEN
- 03China accounts for 77.9% of global humanoid robot shipments in H1, IDC saysEN
- 04Hyundai launches China-tailored Ioniq V electric sedan from under $15,000EN
- 05EFF to San Francisco Police: Drones are Powerful Surveillance Tools That Require a Robust PolicyEN
- 06China's generative AI user base crosses 700 million, covering over half the populationEN
- 07AI Almost Started a U.S.–China War – and No One Seems to CareEN
- 08Trump asked Xi Jinping if China would like to buy US weapons, American ambassador saysEN
Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.
Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.
Komentarze
0- Brak komentarzy — bądź pierwszy.