Otwarte wagi doganiają czołówkę. Nowe rankingi, nowy sprzęt i umowa o chipy
GLM-5.3 od Zhipu AI prowadzi w tabeli 20 modeli z otwartymi wagami Artificial Analysis Intelligence Index z wynikiem 44,8, przed Kimi K3 od Moonshot AI z 43,6. Trzy inne zestawienia z 1 października wskazują jednak innych zwycięzców.

1 października Artificial Analysis Intelligence Index, przedrukowany przez The Open Weights, umieścił GLM-5.3 firmy Zhipu AI na szczycie tabeli 20 modeli z otwartymi wagami z wynikiem 44,8. Drugie miejsce zajął Kimi K3 od Moonshot AI z 43,6.
Rankingi nie zgadzają się ze sobą. Plansza otwartych wag BenchLeadera, zaktualizowana 12 godzin przed publikacją, stawia Kimi K3 na pierwszym miejscu z 66,2. Za nim są GLM 5.3 max od Zhipu z 64,7 i MiMo-V2.6-Pro od Xiaomi z 64,5. Tabela BenchLM.ai obejmująca 94 modele ma na czele MiMo-V2.6-Pro z wynikiem 75,5 w BenchAlign v5.8, a za nim Qwen3.8 Max i MiMo-V2.6-Flash. LMMarketCap, który opublikował aktualizację 1 października o 06:00, stawia na pierwszym miejscu wśród 175 otwartych modeli Qwen3.8 27B od Alibaba, model o 27 000 000 000 parametrów. Drugie miejsce dzielą Gemma 4 26B A4B, czyli 26 000 000 000 parametrów, z czego 4 000 000 000 aktywnych, oraz Gemma 4 31B z 31 000 000 000 parametrów, oba od Google.
Każde z czterech zestawień ma innego zwycięzcę. Wspólne jest jedno: w czołówce stoją chińskie laboratoria i Google, a Nvidia, Meta i Mistral są niżej.
Ostatnie 72 godziny przyniosły też kilka nowych otwartych modeli, których nie ma jeszcze w tych tabelach. Nvidia opublikowała 29 września Kumo Tabular, model bazowy do klasyfikacji i regresji na danych tabelarycznych, w trzech rozmiarach od 28 000 000 do 215 000 000 parametrów. Trenowano go wyłącznie na danych syntetycznych, a licencja OpenMDW-1.1 pozwala na użycie komercyjne. Firma twierdzi, że model jest pierwszy w TabArena, BeyondArena, TALENT i ScoringBench i nie wymaga trenowania ani inżynierii cech pod konkretne zadanie.
Fermion Research wydało 30 września Phonon-2, model rozpoznawania mowy angielskiej w pliku o rozmiarze 164 MB, którego koder zapisuje każdą wagę na około 2,1 bita. Firma podaje, że model osiąga średnio 5,21 proc. błędu na siedmiu angielskich zestawach Open ASR Leaderboard, że każdy lepszy model otwarty jest co najmniej 5,8 razy większy, a godzina nagrania zajmuje mu około 20 sekund na MacBooku Air. Wagi są na licencji CC-BY-4.0 i pochodzą z Parakeet TDT 0.6B v3 od Nvidii, modelu o 600 000 000 parametrów. Bespoke Labs opublikowało 30 września Nimble, model 9B zbudowany na Qwen3.5-9B, czyli 9 000 000 000 parametrów, który zwraca decyzje w ustalonym formacie z prawdopodobieństwami zamiast swobodnego tekstu. README podaje, że przykłady treningowe i testowe opublikowano 20 września, bo zabrakło ich w pierwszym wydaniu.
Dwa otwarte projekty sprawdzają, czy sam proces trenowania da się rozproszyć. Repozytorium coop projektu Commonsense AI, aktualizowane 30 września, opisuje model o około 145 000 000 parametrów trenowany od zera na FineWeb-Edu: wolontariusze wykonują lokalne kroki AdamW na użyczonym sprzęcie, wysyłają pseudo-gradienty jako pull requesty na Hugging Face, a bezstanowy cron GitHub Actions co pięć minut agreguje je średnią uciętą albo medianą geometryczną. Etap 1, model 15 000 000 parametrów na TinyStories, zakończył się powyżej budżetu optymalnego według Chinchilli. Osobno PSSA, model językowy nie-transformatorowy napisany w Rust bez żadnego frameworka ML, twierdzi, że uczy się szybciej niż transformer przy tych samych parametrach i generuje około dwanaście razy szybciej na tym samym procesorze.
Strona komercyjna też się ruszyła. OpenAI i Synopsys poinformowały 30 września, że podpisały wieloletnią umowę o budowie GPT-Synopsys, modelu do projektowania i weryfikacji układów, który obsługiwałby narzędzia EDA Synopsysa bezpośrednio, działając na infrastrukturze OpenAI. Dane klientów nie będą używane do trenowania, a przychody podzielą obie firmy. The Register podał 30 września, że OpenAI oskarżyło osoby związane z Moonshot AI o kampanię destylacji rozpoczętą 1 lipca, ze skokami 24 i 25 lipca: 16 000 zapytań od ponad 4 000 użytkowników i powiązana aktywność na ponad 15 000 kont, przerwana 28 lipca. Moonshot nie odpowiedział na prośbę The Register o komentarz.
Regulatorzy krążą wokół tych samych laboratoriów. FTC wszczęła branżowe śledztwo wobec OpenAI, Anthropic i innych, co CNBC potwierdziło 30 września. The Guardian podał tego samego dnia, że agencja planuje formalne żądania informacji i zeznań, także od grupy badawczej Metr. Ani OpenAI, ani Anthropic nie skomentowały sprawy dla CNBC; jako pierwszy o śledztwie napisał New York Post. 29 września organizacja non-profit Legal Advocates for Safe Science & Technology pozwała OpenAI w sądzie okręgowym hrabstwa San Francisco w sprawie lipcowego włamania na Hugging Face. Pozew domaga się zakazu, nie odszkodowania, podało Ars Technica, które zacytowało OpenAI nazywające pozew „całkowicie bezpodstawnym”.
Dla kogoś, kto wybiera dziś otwarty model, lekcja z tego tygodnia jest praktyczna: żaden pojedynczy ranking nie rozstrzyga sprawy, bo zestawienia oceniają różne zbiory modeli. Model mowy w pliku 164 MB albo model tabelaryczny o 215 000 000 parametrów może mieć większe znaczenie dla wdrożenia niż ten, kto siedzi na pierwszym miejscu.
Źródła
14- 01LLM Intelligence leaderboard - The Open WeightsEN
- 02Best open weights AI models ranked (2026) - BenchLeaderEN
- 03Open-Source LLM Leaderboard 2026: 94 Models Ranked - BenchLM.aiEN
- 04Best Open Source AI Models & LLM Leaderboard (2026) - LMMarketCapEN
- 05Nvidia Kumo Tabular: Open Foundation Model for Tabular PredictionEN
- 06Phonon-2: most accurate open speech recognition model in a 164 MB downloadEN
- 07Nimble: Data, Model, Recipe for an Open Jev (From Bespoke Labs)EN
- 08Coop: A small language model pretrained by volunteersEN
- 09PSSA: A non-transformer language model written from scratch in RustEN
- 10OpenAI and Synopsys team up to build an AI model that designs chips like a seasoned engineerEN
- 11Irony alert: OpenAI whines that Chinese model stole its special IP that it stole from everybody elseEN
- 12FTC is investigating OpenAI, Anthropic and other AI companies over product risksEN
- 13US trade regulator opens investigation into AI giantsEN
- 14"An AI did it" is no defense, says nonprofit suing OpenAI over Hugging Face hackEN
Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.
Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.
Komentarze
0- Brak komentarzy — bądź pierwszy.