Chiny gonią za samowystarczalnością w chipach: patenty, kadry, luki w kontroli eksportu
Chińskie firmy złożyły w 2024 roku 44 procent światowych zgłoszeń patentowych dotyczących dronów, amerykańskie 17 procent. Liczone wartością patenty USA dorównały jednak chińskim, a ten podział odzwierciedla szerszy obraz samowystarczalności.

LexisNexis opublikował badanie w czwartek. Wynika z niego, że chińskie spółki odpowiadały za 44 procent światowych zgłoszeń patentowych na drony w 2024 roku, wobec 17 procent firm amerykańskich.
Liczone wartością patenty amerykańskie dorównały jednak chińskim. Oba kraje mają więc mniej więcej równą łączną wartość aktywów patentowych, jak podał South China Morning Post w omówieniu raportu. Badanie nadaje liczbę zjawisku, które przewija się przez chiński skok technologiczny: wolumen u siebie, wartość sporna za granicą. DJI, lider branży z Shenzhen, miał tylko 4 procent łącznej wartości aktywów patentowych sektora, niewiele więcej niż Boeing i Amazon, podał SCMP. Na koniec 2018 roku było to około 24 procent, gdy DJI miał więcej niż reszta pierwszej dziesiątki razem. Rynek cywilnych bezzałogowych systemów powietrznych ma według raportu urosnąć o maksymalnie 150 mld dolarów w latach 2023-2032.
Plan państwa wyznacza cel na 2030 rok
Polityka przemysłowa Chin mówi wprost, dokąd ma to zmierzać. 28 września CnEVPost poinformował, że Ministerstwo Przemysłu i Technologii Informacyjnych wydało nowy plan rozwoju branży baterii na piętnasty okres pięcioletni, obejmujący lata 2026-2030.
Dokument z datą 14 września wydało wspólnie siedem agencji rządowych. Są wśród nich MIIT, Krajowa Komisja Rozwoju i Reform oraz Ministerstwo Transportu. Plan zakłada pierwsze szerokie zastosowanie baterii całkowicie stałych do 2030 roku i wyznacza długowiecznym bateriom litowym cel 15 000 cykli ładowania i rozładowania. Ustala też dla czołowych producentów docelowy odsetek wad na poziomie części na miliard. Wspiera fuzje i restrukturyzację przedsiębiorstw oraz zachęca firmy do budowy zdolności recyklingu na głównych rynkach eksportowych, gdzie pozwalają na to warunki.
Plan poprzedził wydany 11 września chiński pięcioletni plan rozwoju branży inteligentnych, połączonych pojazdów NEV. Zakłada on 70-procentowy udział NEV w krajowej sprzedaży nowych samochodów osobowych do 2030 roku, podał CnEVPost.
Rynek wewnętrzny, któremu ma służyć ta polityka, się kurczy. CnEVPost przytoczył cotygodniowy raport Chińskiego Stowarzyszenia Samochodów Osobowych z 30 września. Sprzedaż detaliczna NEV w Chinach spadła w pierwszych 27 dniach września o 20 procent rok do roku, do 827 000 sztuk, po 9-procentowym spadku w pierwszych 20 dniach. Łączna sprzedaż detaliczna samochodów osobowych spadła o 29 procent rok do roku, do 1 258 000. CPCA przypisało część spadku fali zakupów przed zawieszeniem dopłat we wrześniu zeszłego roku, które ustanowiło rekordową bazę porównawczą. Sprzedaż NEV od początku roku wyniosła 7 500 000 sztuk, o 13 procent mniej.
Słabszy popyt w kraju czyni eksport i kontrolę łańcucha dostaw ważniejszymi, a nie mniej ważnymi.
Talenty i infrastruktura płyną do środka
Po stronie ludzi liczby zmieniły się szybko. Think tank Carnegie China opublikował badanie, o którym SCMP poinformował 25 września. Wynika z niego, że Chiny zatrudniały w zeszłym roku 41 procent czołowych badaczy AI na świecie, wobec 34 procent w USA.
W 2022 roku prowadziły Stany Zjednoczone z 46 procentami wobec 27 procent Chin. SCMP przypisał ten zwrot rozkwitowi rodzimego przemysłu AI i zaostrzonym ograniczeniom wizowym USA. Rozbudowa mocy obliczeniowych idzie w tym samym kierunku. Firma badawcza SemiAnalysis szacuje, że Chiny mają ponad 24 GW dostarczonych mocy centrów danych, a kolejne 20 GW jest w przygotowaniu. Szacuje też, że sama ByteDance odpowiada za około jednej piątej dostarczonej sumy, co czyni ją największym najemcą w kraju, podał SCMP 28 września. Ten sam tekst podał, że Alibaba, Tencent i Baidu wydały łącznie 20 mld dolarów nakładów inwestycyjnych w drugim kwartale, ponad dwa razy więcej niż rok wcześniej. Wszystkie trzy po raz pierwszy w historii odnotowały w tym kwartale ujemne wolne przepływy pieniężne.
Liczby dotyczące adopcji są dość duże, by miały znaczenie dla każdego planu sprzętowego. Baza użytkowników generatywnej AI w Chinach przekroczyła 700 000 000 na koniec czerwca, o 16 procent więcej niż 602 000 000 na koniec 2025 roku. Podało tak Chińskie Centrum Informacji Sieciowej, według SCMP z 29 września. Wskaźnik penetracji przekroczył w ten sposób połowę populacji. Najczęstsze było użycie do pytań i odpowiedzi, sięgało po nie 76 procent użytkowników, za nim przetwarzanie obrazów lub wideo z 48 procentami.
Kontrole eksportu wciąż bolą
Skok ku samowystarczalności bierze się stąd, że import pozostaje ograniczony. Ars Technica poinformowała 28 września, że Ministerstwo Przemysłu i Technologii Informacyjnych Chin poprosiło Alibabę i ByteDance o przedstawienie planów zakupu chipów RTX Pro 5500 firmy Nvidia. Powołała się na źródła znające rozmowy, które wypowiedziały się dla The Information.
W tekście napisano, że prezes Nvidii Jensen Huang obwinił amerykańskie kontrole eksportu o ścięcie udziału Nvidii w chińskim rynku zaawansowanych chipów AI z około 95 procent do zera. Podano też, że Stephen Witt, autor książki o Huangu, powiedział NPR, iż niedawne twierdzenia Trumpa o AI odzwierciedlają „dokładnie argumenty Jensena”. Ars Technica zauważyła również, że i tak kruche zawieszenie broni handlowej przedłużono tylko o dwa miesiące.
Pytania o egzekwowanie działają w drugą stronę. Tom's Hardware poinformował 24 września, że Dylan Patel z SemiAnalysis odkrył, iż chińska Puzhi Electronic Technology zbiera pieniądze przez crowdfunding na system zbudowany na objętym kontrolą eksportu układzie AMD Zynq UltraScale+ XCZU47DR RFSoC. Patel napisał, że chip jest wyceniany w Chinach na 1 000 dolarów wobec amerykańskiej ceny katalogowej 36 000. AMD powiedziało Tom's Hardware, że nie sprzedawało ani nie wysyłało tych chipów bezpośrednio do objętego restrykcjami regionu, i oświadczyło, że bada podejrzenia o ich przekierowanie.
Waszyngton też poszerza swoje narzędzia. SCMP poinformował 24 września, że ustawa Communications and Technology Transparency Act, przedstawiona przez komisję ds. energii i handlu Izby Reprezentantów, rozszerzyłaby listę Covered List FCC z „sprzętu lub usług komunikacyjnych” na „technologie informacyjne i komunikacyjne lub usługi”. Ten sam artykuł zauważył, że Lenovo wciągnięto w spór patentowy dotyczący pamięci.
Pekin pcha własne standardy do tego samego łańcucha dostaw. SCMP poinformował 22 września, że Państwowa Administracja ds. Regulacji Rynku podała, iż kod „Micro Han Xin” wszedł do formalnego procesu standaryzacji międzynarodowej. Kod jest zmniejszoną wersją symboliki z czasów 2007 roku, przeznaczoną do znakowania elementów zbyt małych na zwykłe etykiety, jak czujniki, mikroprocesory i kości pamięci. SAMR przyznała, że krajowy sektor półprzewodników mocno opiera się na Data Matrix, standardzie stworzonym w USA i już używanym na świecie do płytek i komponentów.
Nie każdy fragment łańcucha to historia o chipach. SCMP poinformował 30 września, że Suzhou Dongshan Precision Manufacturing, notowany w Shenzhen producent obwodów drukowanych, dostał zgodę Chińskiej Komisji Regulacji Papierów Wartościowych na emisję do 234 000 000 akcji w Hongkongu. Źródła podały, że firma celowała początkowo w pozyskanie do 3 mld dolarów z księgi popytu, która mogła ruszyć już w październiku.
Dwa opisy tego samego kierunku polityki różnią się w akcentach. Rest of World opublikował 22 września tekst dowodzący, że USA toczą niewłaściwy wyścig AI. Twierdzi, że Waszyngton uznaje wydajność modeli za rozstrzygającą, podczas gdy Chiny regulują wdrożenia, w tym zasady oznaczania treści tworzonych przez AI. Osobny wywiad Rest of World z 24 września z lekarką i konsultantką Ruby Wang opisywał wzrost chińskiej technologii zdrowotnej jako „moment DeepSeek” w biotechnologii. Powiedziała, że Chiny odpowiadają teraz za połowę światowych umów licencyjnych na leki, a ich udział może w tym roku sięgnąć 60 procent.
Żaden z tych tekstów nie podaje oceny samowystarczalności. Żaden nie mówi, jaka część chipów w Chinach powstaje dziś w kraju ani kiedy luka się zamknie. Mierzalne pozycje są węższe: 44 procent zgłoszeń patentowych na drony, 41 procent czołowych badaczy AI, ponad 24 GW dostarczonych mocy centrów danych, cel baterii całkowicie stałych na 2030 rok oraz system kontroli eksportu, który obie strony wciąż przerysowują.
Źródła
13- 01China leads drone patent volume but US matches quality as start-ups drive innovation: studyEN
- 02China unveils 5-year battery plan targeting large-scale all-solid-state use by 2030EN
- 03China NEV retail sales fall 20% in first 27 days of September as decline deepensEN
- 04China overtakes US as top workplace for elite AI researchers, study findsEN
- 05ByteDance grabs one-fifth of China's data centre capacity as AI drives infrastructure boomEN
- 06China's generative AI user base crosses 700 million, covering over half the populationEN
- 07Experts worry about Nvidia's AI chip sales in China and influence over TrumpEN
- 08Leading semiconductor analyst says AMD should be investigated for 'treason' over availability of restricted chips in China, AMD blames diversion of export-contrEN
- 09China tech faces fresh scrutiny as US blacklist bill introduced, Lenovo case emergesEN
- 10China eyes chip-industry foothold with a tiny Han Xin code to challenge US standardEN
- 11Mainland China's PCB giant wins Hong Kong approval for planned US$3b listing: sourcesEN
- 12America is in the wrong AI race with ChinaEN
- 13China is excelling in health tech. That's good news for the worldEN
Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.
Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.
Komentarze
0- Brak komentarzy — bądź pierwszy.