Przejdź do treści
Czas na świecieEU--:--UK--:--USA--:--CN--:--PLDEFRIT中文EN

portal o AI i technologiiwydarzenia · analizy · wywiady · tło techniczne

Szukaj
NA ŻYWO
›

Unijne wezwania dla 18 państw i ceny prądu, które dzielą Europę

Komisja Europejska wysłała 28 września wezwania do 18 państw członkowskich, bo nie zgłosiły pełnego wdrożenia przepisów o dzieleniu się energią. Dane opublikowane tego samego dnia pokazały, jak nierówno rozkładają się koszty prądu i ciepła.

GospodarkaNewsEwa NowickaOpublikowano: 28 września 20267 min czytaniaŹródła 9
Unijne wezwania dla 18 państw i ceny prądu, które dzielą Europę

Osiemnaście krajów UE dowiedziało się 28 września, że minął termin 17 lipca 2026 roku na wprowadzenie prawa do dzielenia się energią elektryczną z OZE, podał pv magazine. Wezwania trafiły do Belgii, Estonii, Irlandii, Grecji, Hiszpanii, Francji, Chorwacji, Łotwy, Litwy, Luksemburga, Węgier, Malty, Holandii, Polski, Rumunii, Słowenii, Finlandii i Szwecji. To dwie trzecie Wspólnoty. Pozostałych dziewięciu krajów, Bułgarii, Czech, Danii, Niemiec, Włoch, Cypru, Austrii, Portugalii i Słowacji, nie wymieniono. Komisja podała, że nie oceniła jeszcze, czy ich przepisy są zgodne z dyrektywą.

Zasady dzielenia się energią i dwumiesięczny termin

Zgodnie z artykułem 15a dyrektywy (UE) 2024/1711 gospodarstwa domowe, małe i średnie firmy oraz podmioty publiczne mogą dzielić się energią z OZE, którą same wytworzą lub zmagazynują. Mogą to robić w tej samej strefie rynkowej albo na mniejszym obszarze wyznaczonym przez każde państwo. Sprzedawcy odejmują współdzieloną energię od zużycia zmierzonego u uczestników, gdy liczą część energetyczną rachunku. Organizatorami takich układów mogą być podmioty zewnętrzne.

Krajowe podejścia się różnią. Niemiecki system dzielenia się energią na podstawie paragrafu 42c ustawy o energetyce zaczął działać 1 czerwca, ale organizacje energetyki obywatelskiej nazwały te przepisy połowicznymi. Hiszpania i Francja, obie wśród 18 wezwanych, miały już systemy zbiorowego zużycia własnego. Hiszpania w marcu zwiększyła maksymalną odległość dla współdzielonego zużycia własnego do 5 km, a Francja w czerwcu zmieniła zasady rozdziału energii. Wezwane państwa mają dwa miesiące na odpowiedź, pełne wdrożenie przepisów i powiadomienie Komisji. Jeśli tego nie zrobią, Bruksela może wydać uzasadnioną opinię, a w końcu skierować sprawę do Trybunału Sprawiedliwości UE. Komisja wysłała też wezwania do 26 państw w sprawie przekształconej dyrektywy o wodzie i gazach odgazowanych. Termin 5 sierpnia dotrzymały tylko Włochy.

Działania egzekwujące zbiegły się w czasie z pakietem danych rynkowych. Pokazały one, jak nierówno przebiega transformacja energetyczna.

Ceny spot: Sycylia po 0,219 euro, północ Szwecji po 0,007 euro

28 września najdroższy średni spotowy koszt energii elektrycznej w Europie miała Sycylia, 0,219 euro za kWh, według EnergyPrices.eu. Najtańsza była północ Szwecji, 0,007 euro za kWh. Austria średnio 0,205 euro, Francja 0,204 euro, Belgia 0,203 euro, Holandia 0,198 euro. Finlandia i północ Szwecji znalazły się na dole tabeli. Pozostałe cztery strefy cenowe we Włoszech, Centrum-Północ, Północ, Centrum-Południe i Południe, miały średnio 0,203 euro.

Różnica między szczytem a dołem tej listy przekracza trzydziestokrotność. Dla energochłonnych producentów we Włoszech, Austrii czy Francji to bezpośredni koszt, którego nie ponoszą konkurenci z krajów nordyckich. Wpisuje się to w szerszą debatę o tym, czy europejski przemysł może konkurować samymi kosztami prądu.

Sprzedaż pomp ciepła, jedno z rozwiązań po stronie popytu, które promuje Bruksela, wzrosła o 11% rok do roku w pierwszej połowie 2026 roku.

Europejskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła (EHPA) doliczyło się około 1 163 000 sztuk urządzeń mieszkalnych sprzedanych w dwunastu krajach w pierwszych sześciu miesiącach tego roku. To więcej niż 1 048 000 w tym samym okresie 2025 roku, podał pv magazine. Te kraje obejmują około 80% europejskiego rynku. EHPA przypisało wzrost wyższym cenom ropy i gazu w czasie kryzysu w cieśninie Ormuz. Wskazało też na plany Komisji Europejskiej, która chce nakłonić rządy do obniżenia podatków od prądu. Plan działań na rzecz elektryfikacji mówi, że prąd nie powinien być opodatkowany wyżej niż gaz. Zakłada 4 000 000 instalacji pomp ciepła rocznie do 2030 roku.

"Europa kończy z nałogiem sięgania po toksyczny, kosztowny narkotyk od podejrzanych dostawców, czyli gaz. Im szybciej prąd stanie się najtańszym rozwiązaniem, tym szybciej będziemy czyści. Co trzeba zrobić? Zdjąć podatki z prądu i przenieść je na paliwa kopalne" - powiedział dyrektor generalny EHPA Paul Kenny.

Ekonomika magazynowania też się zmienia. Włoski regulator energii Arera podniósł 24 września górny limit premii aukcyjnej MACSE do 27 000 euro za kwalifikowaną MWh rocznie. To więcej niż 22 000 euro proponowane w lipcu, podał pv magazine. Regulator tłumaczył to wyższymi referencyjnymi kosztami inwestycji. Wskaźnik wzrósł ze 125 000 do 150 500 euro za MWh, a WACC z 8,0% do 8,2%. Arera podała też, że wykluczyła indeksowanie premii do cen litu. Premia musi być opublikowana 60 dni przed aukcją. Dla referencyjnego akumulatora 75 MW i 600 MWh z ośmiogodzinnym cyklem limit oznacza 24 840 euro za nominalną MWh rocznie. Gwarancja przedaukcyjna w wysokości 2 700 euro za kwalifikowaną MWh jest płatna gotówką do 20 października.

Miliardy w magazynowanie, potem refinansowanie

Duży kapitał płynie w drugą stronę. Dubajski DEWA refinansował kompleks CSP i PV Noor Energy 1 o mocy 950 MW nowym długiem wartym 2,7 mld dolarów, podał pv magazine 28 września. Prezes DEWA Saeed Mohammed Al Tayer powiedział, że umowa została zamknięta "znacznie przed terminem". Nie ujawnił kredytodawców, okresu spłaty, ceny ani kwoty oszczędności. Elektrownia łączy 700 MW CSP, w tym 600 MW kolektorów parabolicznych i 100 MW wieży słonecznej, z 250 MW PV. Al Tayer opisał ją jako największy na świecie projekt skoncentrowanej energii słonecznej w jednej lokalizacji, z magazynowaniem ciepła do 15 godzin. Zamknięcie finansowania nastąpiło w marcu 2019 roku przy koszcie 15 780 000 000 dirhamów (4,3 mld dolarów).

Po stronie badawczej zespół z chińskiego Uniwersytetu Technologicznego w Hunanie testował kawerny sprężonego powietrza. Okazało się, że liniowo rosnące tempo wtrysku powietrza podniosło sprawność magazynowania energii z 85,5% do 87,5%. To porównanie z wtryskiem ze stałym tempem, podał pv magazine. Praca opublikowana w Case Studies in Thermal Engineering została zweryfikowana na podstawie niemieckiej elektrowni Huntorf. To samo badanie wykazało, że średnica odwiertu ma znaczenie. Zwiększenie jej z 0,5 m do 2,0 m obniżyło straty ciepła przez ścianę odwiertu z 8,5 x 10^8 J do 2,5 x 10^8 J.

Poza siecią popyt na energię przenosi się na orbitę. Star Catcher, startup z Jacksonville, przygotowuje się do wysłania prototypu rakietą SpaceX w tym tygodniu. Prototyp ma przesyłać energię laserową do swobodnie latającego cubesata, podał WIRED 28 września. Jeśli się uda, będzie to pierwszy raz, gdy lasery przekazały energię między dwoma niepołączonymi obiektami w kosmosie. Star Catcher zebrał 65 mln dolarów, zdobył nagrodę 30 mln dolarów od US Space Force i ma 10 umów na zakup energii oraz 40 listów intencyjnych. Zeszłoroczny test naziemny dostarczył ponad 1 kilowat do standardowych paneli słonecznych. Pierwsza próba centrum danych Google w kosmosie odbędzie się w tej samej misji.

Ryzyko regulacyjne działa też w drugą stronę. Electrek podał 26 września, że Departament Transportu USA planuje w poniedziałek sfinalizować normy zużycia paliwa. Nowe przepisy obniżyłyby średni cel na 2031 rok z 50,4 mpg do 34,5 mpg. NHTSA szacuje, że zmiana podniosłaby koszty paliwa o 185 mld dolarów, a emisje dwutlenku węgla o 5%. Departament Energii podał, że ceny gazu wzrosłyby o 76 centów za galon, gdyby plany weszły w życie.

W Europie ostrzeżenie ASML z 25 września trudno zignorować. Frank Heemskerk, wiceprezes wykonawczy firmy ds. publicznych, mówił na panelu w Amsterdamie. Powiedział, że producent litografii sprzedał w 2026 roku w Europie "absolutnie nic". Udział regionu w przychodach spadł z 1% w 2025 roku do 0%. "Bo Europa nie inwestuje i bo w Europie nie buduje się fabryk chipów. To naprawdę niepokojące" - cytuje go Tom's Hardware. Zaapelował do władz UE, żeby agregowały i gwarantowały popyt na europejskie chipy, a nie tylko subsydiowały podaż.

Złożone razem, dane z 28 września pokazują wspólnotę, która ma przepisy, cele i znaczną część kapitału. Brakuje jej popytu, sieci albo struktury podatkowej. To one uczyniłyby koszty energii źródłem przewagi przemysłowej, a nie obciążeniem.

Komentarze 0

Źródła

9
  1. 01EU opens infringement cases against 18 states over energy-sharing rulesEN
  2. 02Electricity spot prices in Europe todayEN
  3. 03European residential heat pump sales up 11% in H1EN
  4. 04Italy raises Macse energy storage auction premium cap from €22,000 to €27,000/MWhEN
  5. 05Dubai refinances 950 MW Noor Energy 1 CSP-PV plant at $2.7 billionEN
  6. 06Rising air injection rates boost compressed air energy storage efficiencyEN
  7. 07Space Lasers Are About to Get Their First Real Test Generating EnergyEN
  8. 08Think gas prices are too low? Don't fret, Trump plans to raise them MondayEN
  9. 09ASML says it sold 'absolutely nothing' in Europe in 2026EN

Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.

Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.

Ewa Nowicka

Ewa Nowicka

Gospodarka, biznes i świat

Ewa Nowicka pisze dla FLASH24 o biznesie, świecie i gospodarce, opierając się na danych GUS, Eurostatu i sprawozdaniach finansowych, a nie na komunikatach PR. W swojej pracy sprawdza zgodność raportów kwartalnych z wpisami w KRS i porównuje liczby z kilku niezależnych źródeł. Rozmawia z analitykami i przedsiębiorcami, a w kalendarzu pilnuje terminów publikacji wyników spółek technologicznych. Prywatnie interesuje się rachunkowością spółek technologicznych, co pozwala jej wyłapywać nieścisłości w bilansach, oraz jeździ rowerem cargo. Nie publikuje informacji, których nie potwierdzi w co najmniej dwóch dokumentach.

Redakcja →

Komentarze

0
  1. Brak komentarzy — bądź pierwszy.

Dodaj komentarz

Komentarze są widoczne publicznie. Nie publikujemy wulgaryzmów, spamu i treści reklamowych.