Google obiecywał supremację kwantową na 2017 rok. Potrzebował 49 kubitów, a ogłosił ją w 2019
Google planował pokazać "supremację kwantową" przed końcem 2017 roku. Jak mówił jego główny badacz, do eksperymentu potrzebny był 49-kubitowy układ, a nie sześciokubitowy, który firma właśnie zbudowała. IBM ogłosił 10 listopada 2017 roku zmierzony prototyp 50-kubitowego procesora, a Google przedstawił swoją tezę we wrześniu 2019 roku.

John Martinis, który kieruje grupą komputerów kwantowych w Google, dał sobie kilka miesięcy na kamień milowy w historii informatyki. Do końca 2017 roku jego zespół miał zbudować urządzenie osiągające "supremację kwantową", czyli obliczenie poza zasięgiem każdego klasycznego komputera.
"Uważamy, że jesteśmy gotowi na ten eksperyment. To coś, co możemy zrobić teraz", powiedział Martinis w tekście opublikowanym 21 kwietnia 2017 roku w MIT Technology Review.
Sześć kubitów, 49 kubitów i różnica między nimi
Liczby mają tu znaczenie. Najnowszy chip Google'a miał wtedy sześć kubitów w układzie dwa na trzy, podało MIT Technology Review. Martinis mówił, że taki rozkład był testem: pokazywał, że technologia firmy nadal działa, gdy kubity stoją obok siebie, tak jak będą w większych urządzeniach. Ten sam chip sprawdzał metodę produkcji, w której kubity i klasyczne okablowanie sterujące powstają na osobnych układach, a potem łączy się je przez bondowanie. Zespół Google'a stawiał na tę metodę od założenia nieco ponad dwa lata wcześniej, bo dodatkowe linie sterujące w większym chipie mogą zakłócać pracę kubitów.
Do eksperymentu ze supremacją potrzebna była jednak siatka 49 kubitów, a nie sześciu, mówił Martinis. Wcześniejsze wyniki Google'a opierały się na dziewięciu kubitach ustawionych w linii. Projekty urządzeń z 30 do 50 kubitami były już w toku. Martinis pokrótce pokazał zdjęcia sześciokubitowego chipa na konferencji IEEE TechIgnite w Burlingame w Kalifornii, choć grupa nie ujawniła formalnie szczegółów technicznych.
Google nie był sam w wyścigu. MIT Technology Review wymienił Intela, Microsoft i IBM jako konkurentów, obok startupów. Simon Gustavsson, główny badacz w grupie zajmującej się komputerami kwantowymi na MIT, nazwał Google'a jednym z liderów. "Google i IBM są dość porównywalne", powiedział.
Odpowiedź IBM-a
10 listopada 2017 roku IBM poinformował, że jego naukowcy zbudowali i zmierzyli prototyp procesora z 50 kubitami kwantowymi. Dario Gil, który kierował działem badań IBM nad komputerami kwantowymi i sztuczną inteligencją, powiedział, że to pierwszy raz, gdy jakakolwiek firma zbudowała komputer kwantowy w tej skali, podała agencja Associated Press, która opisała ogłoszenie za The Seattle Times.
Seth Lloyd, profesor inżynierii mechanicznej na MIT, niezwiązany z badaniami IBM, mówił, że IBM ma prawdopodobnie jeszcze usterki do usunięcia, ale nazwał ogłoszenie o 50 kubitach oznaką istotnego postępu.
"Komunikaty prasowe zawsze mówią o wyścigu kwantowym liczbą kubitów. To więcej niż sama ilość, liczy się jakość kubitów".
To zdanie Martinis powiedział na pierwszej konferencji Quantum Computing for Business, Q2B, zorganizowanej przez startup QCWare w NASA Ames. Gizmodo, które relacjonowało grudniowe wydarzenie z 2017 roku, podało, że Google produkował wtedy swoje 49- lub 50-kubitowe urządzenie do testu supremacji i miał zacząć testy za dwa tygodnie, nie licząc opóźnień związanych z przerwą świąteczną.
Martinis wyjaśnił też, na czym będzie polegał test. Zespół Google'a miał splątać kubity w obwód kwantowy i pozwolić układowi ewoluować. Końcowy pomiar mógłby przyjmować różne wartości z różnymi prawdopodobieństwami, a obliczenie tych wyników jest tak złożone, że klasyczny komputer musi symulować komputer kwantowy, żeby w ogóle to zrobić, podało Gizmodo. Tygodnie pracy maszyny klasycznej odpowiadałyby minutom pracy kwantowej. Problem nie ma zastosowania w przemyśle. To test porównawczy.
Czym ten kamień milowy nie był
Oczekiwania wymagały kalibracji i źródła mówią to wprost. Chris Monroe, profesor Uniwersytetu Maryland i współzałożyciel startupu IonQ, nazwał eksperyment supremacją o charakterze "kamienia milowego akademickiego". "Potem nadal trzeba wymyślić, jak zrobić to bardziej skalowalnym i programowalnym", powiedział MIT Technology Review.
Martinis zgodził się, że wiele zostało do zrobienia, ale przekonywał, że eksperyment może stać się punktem odniesienia dla każdego, kto twierdzi, że ma działający komputer kwantowy. Mówił też, że cel pomógł menedżerom Google'a i współzałożycielowi Sergeyowi Brinowi zobaczyć, że technologia staje się rzeczywistością. "Wszyscy to rozumieją i są bardzo podekscytowani", powiedział. "Staramy się zdobyć wsparcie w Google'u i ten eksperyment bardzo pomógł w rozmowach z innymi inżynierami".
Termin się przesunął. Google ogłosił supremację kwantową we wrześniu 2019 roku, nie w 2017. Fortune podało, że firma twierdziła, iż jej procesor Sycamore z 53 kubitami próbkował losowo wygenerowany obwód w około 200 sekund, podczas gdy najnowocześniejszy superkomputer potrzebowałby na równoważne zadanie około 10 000 lat. Badacze oszacowali, że ten sam eksperyment na serwerze Google Cloud zająłby 50 000 000 000 000 godzin, czyli ponad 2 000 000 000 lat; na procesorze kwantowym trwał 30 sekund. Fortune dotarło do kopii pracy, którą opublikowano na NASA.gov i potem usunięto; jako pierwszy podał to Financial Times. Rzecznik Google'a odmówił potwierdzenia autentyczności tekstu, a źródło w firmie sugerowało, że NASA opublikowała go za wcześnie, przed recenzją.
IBM zakwestionował to ujęcie. Dario Gil, szef IBM Research, powiedział Fortune, że eksperyment był wysoce szczególnym przypadkiem, "eksperymentem laboratoryjnym" bez "praktycznych zastosowań". "Komputery kwantowe nigdy nie zapanują »supremacyjnie« nad klasycznymi, będą raczej pracować razem z nimi, bo każde mają swoje mocne strony", powiedział. Jim Clarke, dyrektor ds. sprzętu kwantowego w Intel Labs, nazwał doniesienie "zauważalnym kamieniem milowym" i mówił, że komercyjnie opłacalny komputer kwantowy wymagałby znacznie więcej prac badawczo-rozwojowych. "Choć rozwój wciąż jest na pierwszym kilometrze tego maratonu, mocno wierzymy w potencjał tej technologii", powiedział.
IBM już wcześniej przekonywał do innej miary. Na marcowym spotkaniu American Physical Society w 2019 roku IBM przedstawił, jak podało ZDNET, swój najwyższy dotąd Quantum Volume. Quantum Volume to wskaźnik wydajności łączący liczbę kubitów, łączność i czas koherencji z błędami bramek i pomiarów, przesłuchami między urządzeniami i efektywnością kompilatora. IBM podał, że jego Q System One z 20-kubitowym procesorem osiągnął Quantum Volume 16, dwa razy więcej niż ówczesny IBM Q na poziomie 8, i miał jedne z najniższych błędów, jakie IBM zmierzył. Firma mówiła, że Quantum Volume musi się podwajać co roku, żeby w ciągu najbliższej dekady dojść do Quantum Advantage, czyli punktu, w którym aplikacje kwantowe dają istotną przewagę nad klasycznymi komputerami. IBM podwajał moc swoich komputerów kwantowych co roku od 2017.
Wszystko to dzieje się w dziedzinie, która według źródeł jest daleka od ukończenia. Na Q2B teoretyk fizyki z Caltech John Preskill opisał obecny okres jako erę NISQ, czyli hałaśliwych komputerów kwantowych średniej skali. Preskill mówił, że prace nad komputerem kwantowym odpornym na błędy muszą trwać. Gizmodo zauważyło, że firmy nie będą mogły korzystać z komputerów kwantowych przez dłuższy czas, może dekady.
Badacze Google'a byli w swojej pracy z 2019 roku bardziej optymistyczni. "Przyspieszenie kwantowe jest osiągalne w rzeczywistym systemie i nie wyklucza go żadne ukryte prawo fizyki", napisali, według Fortune. Przewidywali, że moc komputerów kwantowych będzie rosła w tempie podwójnie wykładniczym, szybciej niż wykładnicze tempo opisane prawem Moore'a. Dodali zastrzeżenie, które dobrze się zestarzało: "Dzieli nas tylko jeden kreatywny algorytm od wartościowych zastosowań w najbliższej przyszłości".
Źródła
5- 01Google's New Chip Is a Stepping Stone to Quantum Computing SupremacyEN
- 02IBM says it's reached milestone in quantum computingEN
- 03Why Google Is Poised to Hit the Next Critical Milestone in Quantum ComputingEN
- 04IBM hits quantum computing milestone, may see 'Quantum Advantage' in 2020sEN
- 05Google Claims 'Quantum Supremacy,' Marking a Major Milestone in ComputingEN
Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.
Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.
Komentarze
0- Brak komentarzy — bądź pierwszy.