Przejdź do treści
Czas na świecieEU--:--UK--:--USA--:--CN--:--PLDEFRIT中文EN

portal o AI i technologiiwydarzenia · analizy · wywiady · tło techniczne

Szukaj
NA ŻYWO
›

Fitbit w terenie: co noszone monitory snu mogą nam powiedzieć, a czego nie

Zespół z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin przez kilka miesięcy śledził sen i aktywność 82 młodych dorosłych za pomocą konsumenckich urządzeń noszonych. Wyniki opublikowane w Nature Scientific Reports pokazują, że aktywność fizyczna wydłużała latencję REM, czyli czas do wejścia w fazę snu REM.

ZdrowieWyjaśnienieRenata PawlakOpublikowano: 28 września 20266 min czytaniaŹródła 2
Fitbit w terenie: co noszone monitory snu mogą nam powiedzieć, a czego nie

Praca ukazała się w Nature Scientific Reports, a UT News poinformował o niej 2 kwietnia 2024. Zespół obserwował 82 młodych dorosłych za pomocą czujnika aktywności noszonego na nadgarstku, który rejestrował ruch i tętno. Na tej podstawie badacze wyznaczali okresy snu głębokiego (NREM) i snu REM oraz aktywność fizyczną. Dane o samopoczuciu zbierała osobna aplikacja w smartfonie.

To najnowszy wpis w szybko rosnącej kategorii badań. Prace z tego nurtu traktują urządzenia konsumenckie jak narzędzia, nie zabawki.

Główny wynik jest wąski i konkretny: aktywność fizyczna wydłużała latencję REM, czyli czas potrzebny na wejście w fazę REM. Zespół z UT Austin twierdzi, że może to oznaczać, iż wysiłek pomaga utrwalić głębsze fazy snu, zanim mózg przejdzie w REM. W fazie REM pojawiają się żywe sny, a aktywność mózgu przypomina stan czuwania.

Badanie powtórzyło też wnioski, które dotąd udawało się uzyskać tylko w laboratoriach snu. Aktywność o niskiej intensywności oraz umiarkowana i intensywna wiązały się z głębszym, bardziej regenerującym snem. Lepszy sen szedł z kolei w parze z większą energią i mniejszym stresem następnego ranka. Tym razem zmieniła się metoda, nie przesłanie. Uczestnicy byli monitorowani bez przerwy w domu, w pracy i podczas codziennych zajęć przez tygodnie i miesiące. Nie podłączano ich na jedną noc do elektrod w klinice.

Dlaczego jedna noc w laboratorium to słabe narzędzie

Benjamin Baird, adiunkt psychologii i jeden z autorów, powiedział wprost o ograniczeniach starszego podejścia. „Z badań laboratoryjnych można się wiele dowiedzieć, ale oczywiście badanie wzorców snu poszczególnych uczestników przez jedną noc ma granice” – stwierdził. „To nieznane, kliniczne otoczenie, które może stresować. Poza tym nie da się patrzeć na to w czasie. Zawsze więc pojawiają się pytania o możliwość uogólnienia takiego projektu”.

Problem jest dobrze udokumentowany poza tym badaniem. Danny Eckert kieruje Adelaide Institute for Sleep Health na Flinders University. We wrześniu 2024 powiedział ABC News, że jednorazowe testy diagnostyczne są niewiarygodne. Współautorstwo badania z 2022 roku, które wykazało, że nawet połowa jednorazowych testów bezdechu sennego błędnie klasyfikuje nasilenie choroby. „Jednorazowe testy są bardzo zaszumione i niedokładne” – powiedział.

Noszone urządzenia nie rozwiązują tego problemu większą precyzją. Rozwiązują go tym, że są tanie, powtarzalne i można je nosić miesiącami.

Co właściwie mierzy urządzenie

Zespół z UT Austin użył zwykłego Fitbita, nie przyrządu badawczego. David M. Schnyer, współautor i kierownik Department of Psychology, przedstawił to jako sedno sprawy. „Pokazaliśmy na zwykłym Fitbicie, który może nosić każdy, nawet nie na drogim urządzeniu naukowym, że jest on naprawdę czuły na tego rodzaju miary architektury snu i daje wyniki o wartości predykcyjnej” – powiedział.

Badanie definiuje architekturę snu jako strukturę każdego cyklu trwającego od 90 do 120 minut. Każdy cykl obejmuje trzy fazy snu NREM (lekki, głęboki i najgłębszy NREM) oraz REM, który zajmuje około ostatnich 25% cyklu. Schnyer przekonywał, że wnioski sięgają dalej niż badania snu. „Świat stoi przed tobą otworem” – powiedział. „Możesz użyć tego urządzenia do badania wszelkiego rodzaju danych o architekturze snu związanych ze stylem życia, z nastrojem i zaburzeniami nastroju, w terenie, nie w laboratorium, co wcześniej wydawało się niemożliwe”.

Ta teza wymaga zastrzeżenia. Konsumenckie trackery wnioskują o fazach snu z ruchu i tętna, nie z aktywności mózgu. Badanie z UT Austin potwierdza ten wniosek na poziomie wzorców populacyjnych i deklarowanego samopoczucia. Nie potwierdza go polisomnografią u każdego uczestnika i każdej nocy.

Argument skali i jego problemy

ABC News podał 24 września 2024, że śledzenie snu przeszło od niszowego hobby do infrastruktury badawczej. Według stacji, niespełna dziesięć lat po pierwszym Apple Watchu z funkcją śledzenia snu świat jest opleciony siecią urządzeń do badania snu. We wrześniu 2024 silne trzęsienie ziemi nawiedziło Nową Południową Walię. Analitycy danych ze Szwecji wykryli wtedy ponadprzeciętną liczbę osób, które na chwilę się budziły w momencie wstrząsu, według szwedzkiej aplikacji Sleep Cycle.

Michael Gradisar, szef działu naukowego Sleep Cycle, opisał tę logikę bez owijania w bawełnę w rozmowie z ABC News. „Możemy teraz spojrzeć na ogromny kawałek świata” – powiedział. „Sen jest jedną z pierwszych rzeczy, które się psują w zdrowiu człowieka. Sen to kanarek w kopalni”.

Zespół Gradisara zaobserwował coś podobnego podczas fali Omikronu w Nowym Jorku. Nocny kaszel narastał wśród użytkowników około tygodnia przed potwierdzonymi przypadkami. „To niemal system wczesnego ostrzegania” – powiedział. „Mieliśmy wszystkie te telefony w nocy, które zbierały informacje”.

Skala to jednak nie to samo co dokładność, a środowisko badawcze przez lata to powtarzało. Gabriel Pires, badacz snu z Brazylii, powiedział ABC News, że wczesne prace jego grupy ostrzegały kolegów przed tą technologią. „Zaczęliśmy publikować artykuły: ‚Uważajcie na te nowe technologie, nie działają dobrze’” – powiedział. Sam Gradisar był sceptyczny, zanim przeszedł do sektora prywatnego. Punktem zwrotnym był rynek. Sprzedaż smartwatchy rosła w czasie pandemii, za nią przyszły inwestycje, a Apple dodało czujniki aktywności elektrycznej serca, tlenu we krwi i temperatury ciała.

Granica regulacyjna się zaciera

Najwyraźniejszy sygnał, że konsumenckie urządzenia noszone wkraczają na teren kliniczny, przyszedł od regulatorów, nie od badaczy. Na początku 2024 roku system wykrywania bezdechu sennego w smartwatchu Samsunga dostał zgodę amerykańskiego regulatora zdrowia po ośmiomiesięcznym przeglądzie. Był to pierwszy konsumencki smartwatch, który pokonał tę przeszkodę. Smartwatch Apple’a, najpopularniejszy na świecie, dostał tę samą zgodę jeszcze w tym miesiącu, we wrześniu 2024.

Bezdech senny może dotyczyć nawet miliarda ludzi na świecie i jest zbyt rzadko diagnozowany, według ABC News. Konwencjonalna diagnoza wymaga nocy w laboratorium snu, co jest uciążliwe i często kosztowne. Samsung twierdzi, że jego funkcja nie ma zastępować kliniki snu. Zgoda oznacza jednak, że miliony ludzi mogą wykonać test bez udziału lekarza.

Eckert z Adelaide Institute for Sleep Health uważa, że urządzenia konsumenckie mogą okazać się lepsze od złotego standardu diagnostyki. Potrafią mierzyć noc po nocy, mówi. „Nigdy nie byliśmy w stanie dokładnie monitorować, co dzieje się z bezdechem sennym w domu” – powiedział. „Teraz możemy to robić każdej nocy przez tygodnie, miesiące i lata”.

Czego badania wciąż nie rozstrzygają

Badanie z UT Austin i cały boom konsumenckiego śledzenia snu mają jedną wspólną słabość strukturalną. Dane pochodzą od osób, które same zdecydowały się nosić urządzenie. Efekty selekcji są realne i rzadko się je kwantyfikuje w komunikatach prasowych.

Praca z UT Austin wywodzi się też z pilotażu prowadzonego w ramach Whole Communities and Whole Health. Ten program badawczy angażuje społeczności i uczestników w to, jak zbiera się dane zdrowotne. Ten wybór projektu ma znaczenie, bo kształtuje, czyj sen jest badany i w jaki sposób.

Na razie praktyczny wniosek z badania w Teksasie jest skromny i sprawdzalny. Aktywność fizyczna, o niskiej intensywności albo umiarkowana i intensywna, wiązała się z głębszym snem. Głębszy sen wiązał się z lepszą energią następnego ranka i mniejszym stresem. Mechanizm wydłużonej latencji REM nie został ustalony. Badanie pokazuje związek, w naturalnym środowisku, przez miesiące, przy użyciu urządzenia, które można kupić.

To realny postęp w porównaniu z jedną nocą w laboratorium. To nie dowód, że opaska fitness naprawi twój sen.

Komentarze 0

Źródła

2
  1. 01Move More, Sleep Better, UT Study Finds - UT NewsEN
  2. 02Sleep-tracking devices are wiring the world for the study of sleep. What will we find? - ABC NewsEN

Wszystkie liczby i cytaty w tym tekście pochodzą z poniższych źródeł. Nie dopisujemy danych, których w źródłach nie ma.

Materiały zostały przygotowane przez zespół redakcyjny wspierane przez AI.

Renata Pawlak

Renata Pawlak

Nauka i zdrowie

Renata Pawlak zajmuje się w FLASH24 nauką i zdrowiem, opierając teksty na publikacjach recenzowanych, komunikatach instytucji i danych źródłowych, a nie na doniesieniach bez pokrycia. Przy każdej liczbie sprawdza metodologię badania, wielkość próby i jednostki, a wyniki porównuje z wcześniejszymi pracami na ten sam temat. Czeka na comiesięczne raporty GUS i NFZ, rozmawia z lekarzami oraz fizykami, a przed publikacją pyta autorów o ograniczenia ich wniosków. Prywatnie interesuje się fizyką materiałów i obserwuje niebo przez własny teleskop, co pomaga jej czytać prace z dziedzin ścisłych. Nie publikuje niczego, czego nie może potwierdzić w co najmniej dwóch niezależnych źródłach.

Redakcja →

Komentarze

0
  1. Brak komentarzy — bądź pierwszy.

Dodaj komentarz

Komentarze są widoczne publicznie. Nie publikujemy wulgaryzmów, spamu i treści reklamowych.