Guangdong cyfryzuje dziedzictwo niematerialne: od archiwum do gry i transmisji

Guangdong ma jedne z największych zasobów dziedzictwa niematerialnego w Chinach i silny przemysł cyfrowy. Efekty tej kombinacji widać w skali. 2 sierpnia 2025 roku w Kantonie, w Centrum Sztuki Wielkiej Zatoki, ogłoszono listę wzorcowych rozwiązań w ochronie dziedzictwa regionu. Znalazł się na niej projekt platformy transmisji na żywo, która łączy strumieniowanie z generatywną AI, żeby promować między innymi porcelanę kwiatową z Guangzhou, operę kantońską i taniec smoka. Dzień wcześniej, 1 sierpnia 2025 roku, gra mobilna《逆水寒》wprowadziła do świata gry taniec Yingge z Puning. Charakterystyczne figury „chińskiego tańca wojennego” odtworzono w ruchu postaci w skali jeden do jednego.

Trzy etapy

Historia cyfryzacji dziedzictwa w prowincji ma czytelne fazy. Najpierw była digitalizacja i archiwizacja: skanowanie, fotografia, transkrypcja i nagrania wideo, które utrwalają zasób istniejący tylko w praktyce żywych ludzi. Punktem odniesienia stał się standard branżowy opublikowany w 2023 roku przez Ministerstwo Kultury i Turystyki, dotyczący zbierania i opisywania zasobów cyfrowych w ochronie dziedzictwa niematerialnego. To pierwszy taki dokument w tej dziedzinie w Chinach. Guangdong wyprzedził ten ruch: już w 2021 roku władze prowincji wydały własne regulacje i instrukcję operacyjną dla archiwów dziedzictwa niematerialnego, nakazując jednostkom w całym regionie prowadzenie także dokumentacji cyfrowej. Drugi etap to prezentacja i doświadczenie. Zamiast pokazywać nagranie, tworzy się interaktywne instalacje i gry. Trzeci, obecny, to inteligentne przetwarzanie i odtwarzanie na nowo. Model nie tylko opisuje zasób, ale pomaga tworzyć na jego podstawie nowe treści.

Konkurs dla twórców

Ten trzeci etap ma już własną instytucję. W czerwcu 2026 roku ogłoszono nabór do dwudziestej edycji konkursu China Creative Challenges. W jego ramach powstała specjalna ścieżka poświęcona lokalnemu dziedzictwu niematerialnemu tworzonemu przy pomocy generatywnej AI. Organizatorami są komitet konkursu oraz Uniwersytet Pedagogiczny w Syczuanie. Nabór trwał do 27 lipca 2026 roku, udział był bezpłatny, a prace trafiały bezpośrednio do rundy ogólnokrajowej. Konkurs jest jednym z największych chińskich wydarzeń w dziedzinie sztuki i projektowania cyfrowego, wpisanym do ministerialnego raportu o konkursach dla studentów. Jako pierwszy w kraju oferuje bezpłatną ochronę praw autorskich oraz poświadczenie autorstwa zgłaszanych prac. Jego partner, marka zajmująca się badaniem dziedzictwa niematerialnego, deklaruje kontakty z ponad 1300 twórcami i rzemieślnikami oraz pracę nad przeniesieniem tradycyjnych rzemiosł w język współczesnych treści i produktów.

Guangdong pokazuje model, który w Europie dopiero się kształtuje: dziedzictwo niematerialne broni się nie przez zamknięcie w gablocie, lecz przez obecność w codziennych formatach, w transmisji, grze i konkursie dla młodych twórców. Tam, gdzie kończy się archiwum, zaczyna się praca z modelem.