Strach przed AI nie mija, a dane pokazują, że spowolnienie rekrutacji jest szerokie, nie tylko na starcie

22 września Bank Rezerwy Federalnej w Nowym Jorku opublikował badanie ankietowe i analizę ogłoszeń o pracę. Wynika z nich, że „choć AI może przyczyniać się do ostatnich zmian na rynku pracy, nie jest głównym powodem spowolnienia zatrudnienia”. Wynik, opisany przez CNBC 25 września, komplikuje debatę, która przez większość 2026 roku spierała się o to, czy sztuczna inteligencja wypiera pracowników na najniższych szczeblach.

Fed zapytał pracodawców o plany. Firmy „w większości zamierzają wdrażać AI głównie przez przekwalifikowanie, co ma ograniczony wpływ na zatrudnienie”. To znacznie węższa teza niż sugeruje panika z nagłówków. Kłóci się też z liczbami z tego samego materiału CNBC. Absolwenci uczelni w wieku od 22 do 27 lat mieli w czerwcu 2026 roku stopę bezrobocia 5,7%, o pełny punkt procentowy wyższą niż dwa lata wcześniej w tej grupie. Stopa bezrobocia wszystkich młodych pracowników wynosiła 7,2%. Wskaźnik niedozatrudnienia świeżych absolwentów sięgnął 42% wobec 33,7% dla wszystkich absolwentów uczelni.

Te dane pochodzą z nowojorskiego Fed, nie od branży AI, i powstały przed tegorocznym cyklem informacyjnym.

Ostatnio zmieniła się sama maszyneria rekrutacji. Badanie LinkedIn, na które powołuje się CNBC, wykazało, że 66% rekruterów na początku 2026 roku planowało częściej korzystać z AI przy rozmowach wstępnych. Z kolei 81% osób szukających pracy przyznało, że używało AI w poszukiwaniach lub zamierzało to zrobić. Platforma Handshake, skupiona na początkujących na rynku pracy, podaje, że kończący studia w 2026 roku wspominali o umiejętnościach AI w CV dwa razy częściej niż rocznik 2022. 74% tych wzmianek dotyczyło rzeczywistych projektów, nie zajęć na studiach. National Association of Colleges and Employers informuje, że umiejętności AI pojawiły się w 16,5% ogłoszeń o pracę wiosną, wobec 10,5% poprzedniej jesieni, a 28% pracodawców szuka młodych osób potrafiących korzystać z AI.

NACE opisuje „uderzający rozdźwięk” między pracodawcami a częścią pokolenia Z. Pracodawcy chcą gotowości do pracy z AI, a znaczna część studentów zastanawia się, czy AI w ogóle powinna należeć do ich życia zawodowego.

W tym samym czasie rozbudowa infrastruktury AI tworzy inny rynek pracy. CNBC poinformowało 26 września, że spawacze, hydraulicy, technicy HVAC i elektrycy są bardzo poszukiwani przy budowie centrów danych, choć wiele z tych stanowisk jest tymczasowych. Nicole Bachaud, ekonomistka rynku pracy w ZipRecruiter, powiedziała CNBC, że średnia minimalna pensja przy pracach w centrach danych wzrosła o 125,1% rok do roku, do prawie 208 000 dolarów. Średnią podciągają wysoce wyspecjalizowane stanowiska inżynieryjne. Ogłoszenia dla spawaczy i monterów rur były o 164% liczniejsze niż rok wcześniej.

Maria Flynn, prezes i dyrektor generalna Jobs for the Future, powiedziała CNBC, że centra danych to tylko jeden element większej układanki, do której należą modernizacja transportu i sieci energetycznych. „Widzimy duże źródła popytu, które zbiegają się w tym samym czasie” — stwierdziła. Justin Sinkovich z Columbia College Chicago wskazał Luizjanę, gdzie Amazon przeznaczył 12 000 000 000 dolarów na nowe centrum danych z 540 miejscami pracy na miejscu, w tym 1 700 elektryków, techników i pracowników ochrony. Projekt Hyperion firmy Meta wycenia się na 27 000 000 000 dolarów.

Ten popyt rozkłada się nierówno. Bachaud powiedziała, że Houston i Birmingham notują szczególnie silny wzrost, a miejsca z większą ilością ziemi i luźniejszymi przepisami budowlanymi prawdopodobnie będą się rozwijać szybciej niż huby na wybrzeżach.

Ryzyko dla tego trendu jest polityczne. CNBC zauważyło, że ostatnie działania stanów, w tym Nowego Jorku i Teksasu, mające spowolnić rozwój centrów danych, oraz lokalne moratoria w całych USA w reakcji na sprzeciw społeczny mogą wpłynąć na rynek pracy. Ta sama infrastruktura, która wchłania elektryków i monterów rur, jest teraz przedmiotem lokalnego oporu. Boom na prace fizyczne jest więc trudniejszy do prognozowania, niż sugerują same liczby o pensjach.

Poza USA obraz jest równie mieszany. Prowincja Zhejiang w Chinach ustaliła zasady rynkowe dla 40 projektów magazynowania energii po stronie sieci o łącznej mocy 2,54 GW/5,1 GWh. Tak wynika z oświadczenia regulatora wydanego 23 września i opisanego przez pv magazine 26 września. Dwadzieścia osiem projektów o łącznej mocy 2,13 GW/4,27 GWh pracuje komercyjnie i jest centralnie dysponowanych, z dostępem zarówno do rynku energii, jak i regulacji częstotliwości. Prowincja planuje aukcje typu cena i ilość od 1 stycznia 2027 roku. To przypomnienie, że magazynowanie energii, podobnie jak centra danych, to fizyczna budowa z własnym zapotrzebowaniem na pracowników, a decyzje polityczne na jednym rynku mogą zmienić popyt na innym.

W USA dowody nie układają się w jedną spójną historię. Badanie nowojorskiego Fed mówi, że AI nie jest główną przyczyną wolniejszej rekrutacji. Rekruterzy i tak automatyzują pierwszy etap procesu. A zawody związane z infrastrukturą AI zatrudniają w tempie, które ma niewiele wspólnego z tym, czy w CV absolwenta pojawia się uczenie maszynowe.

Zostaje luka między tym, do czego pracowników przygotowuje się w narracji, a tym, co obecnie pokazują dane. Ustalenie nowojorskiego Fed nie jest zapewnieniem, że AI nie tknie zatrudnienia; to ostrzeżenie przed przypisywaniem jej każdej zmiany na rynku pracy. Kolejna partia ogłoszeń o pracę i kolejna runda lokalnych głosowań w sprawie centrów danych pokażą, która część tej historii się utrzyma.