Hasina zapowiada powrót do Bangladeszu w grudniu mimo wyroku śmierci

Associated Press podała, że Hasina odpowiadała na pytania mejlem, a odpowiedź otrzymała w środę. „Jeśli śmierć jest moim przeznaczeniem, wolę umrzeć na ziemi własnego kraju, wśród własnych ludzi”, powiedziała. Nie zdradziła, jak zamierza podróżować z Indii, gdzie mieszka od sierpnia 2024 roku.

Powiedziała, że spodziewa się aresztowania. „Wiem, że po powrocie mogę zostać aresztowana. Mogę trafić do więzienia, być torturowana, a nawet zabita. Jestem w pełni świadoma tych możliwości. Ale nie mogę spędzić reszty życia, patrząc z daleka na cierpienie mojego narodu”, mówiła.

Wyrok, do którego miałaby wrócić

Międzynarodowy Trybunał Karny w Dhace skazał Hasinę na śmierć 17 listopada 2025 roku. Proces trwał miesiące, a sąd uznał, że była premier nakazała krwawą pacyfikację studenckiego powstania w lipcu i sierpniu 2024 roku. Za zbrodnie przeciwko ludzkości wymierzył jej dożywocie, a za zabicie kilku osób podczas protestów karę śmierci. Sprawa toczyła się zaocznie.

Były minister spraw wewnętrznych Asaduzzaman Khan Kamal również usłyszał wyrok śmierci. Były szef policji dostał pięć lat, bo został świadkiem oskarżenia przeciw Hasinie i przyznał się do winy. Wyrok można zaskarżyć w Sądzie Najwyższym, ale syn i doradca Hasiny, Sajeeb Wazed, powiedział Reutersowi, że rodzina nie złoży apelacji, dopóki nie obejmie władzy demokratycznie wybrany rząd z udziałem Ligi Awami.

Hasina nazwała trybunał „ustawionym” i stwierdziła, że powołał go rząd bez mandatu demokratycznego. Raport ONZ szacował, że między 15 lipca a 5 sierpnia 2024 roku zginęło do 1 400 osób, większość od ognia sił bezpieczeństwa.

Ekstradycja i zakaz działalności partii

Bangladesz wielokrotnie prosił Indie o wydanie Hasiny i twierdzi, że podpisany w 2013 roku traktat ekstradycyjny między obu krajami obejmuje tę sprawę. Indie odmawiają. Wiceminister spraw zagranicznych Humaiun Kobir powiedział, że Dhaka chce jej przekazania. „Jest terrorystką. Jest zbiegiem”, cytuje go agencja United News of Bangladesh.

Partia pozostaje zakazana. Liga Awami nie mogła startować w wyborach w lutym 2026 roku, które Tarique Rahman, syn byłej premier Khaledy Zii, wygrał zdecydowanie pod kierownictwem tymczasowego rządu Muhammada Junusa. Czołowi działacze partii zostali aresztowani albo wyjechali na wygnanie.

Hasina twierdzi, że od sierpnia 2024 roku zabito co najmniej 20 000 członków partii, a tysiące kolejnych aresztowano, torturowano lub zmuszono do ukrywania się. AP podała, że tych liczb nikt niezależnie nie potwierdził. Rząd mówi, że aresztowania dotyczą konkretnych zarzutów, i zaprzecza powszechnym nadużyciom. Human Rights Watch i inne organizacje praw człowieka krytykowały rząd Rahmana za ograniczanie praw obywatelskich i politycznych.

Co dalej

Hasina była premier od 2009 do 2024 roku. Po raz pierwszy ogłosiła w sierpniu, że zamierza wrócić w grudniu, i zapowiedziała, że datę, godzinę oraz miejsce przekroczenia granicy poda później. Powiedziała AP, że nie szuka ochrony żadnego obcego mocarstwa. „Nie potrzebuję błogosławieństwa obcego mocarstwa, żeby wrócić do własnego kraju”, stwierdziła.