Chiny wylewają pierwszy beton pod Haiyang-5, kolejka reaktorów rośnie

Beton na wyspie jądrowej

State Power Investment Corp ogłosiła wylew we wpisie w chińskich mediach społecznościowych. Media państwowe podały tę samą informację. Kenya Today napisał, że operacja zużyła około 6 626 metrów sześciennych betonu i trwała blisko 62 godziny. Haiyang-5 to reaktor wodny ciśnieniowy CAP1000, chińska wersja generacji III konstrukcji AP1000 Westinghouse'a. Stoi na wybrzeżu Szantungu we wschodnich Chinach.

China Nuclear Industry 24 Construction Co buduje wyspy jądrowe obu nowych bloków. To spółka zależna China National Nuclear Corporation.

Chińska kolejka 56 bloków w budowie nadaje tempo globalnemu łańcuchowi dostaw reaktorów, od odkuwek po paliwo.

Rada Państwa zatwierdziła bloki 5 i 6 27 kwietnia 2025 r. Krajowa Administracja Bezpieczeństwa Jądrowego wydała potem pozwolenia na budowę.

NucNet podaje moc Haiyang-5 na 1 161 MW. Global Times, powołując się na wpis SPIC, twierdzi, że konstrukcję zoptymalizowano tak, by moc znamionowa każdego bloku sięgnęła 1 300 000 kW. Kenya Today podaje około 1 300 MW brutto na reaktor. Liczby się nie zgadzają. Ani SPIC, ani jej wykonawcy ich nie uzgodnili.

Sześć bloków, 7,5 GW

Faza III dodaje bloki 5 i 6 do kompleksu zaplanowanego w trzech etapach.

SPIC szacuje roczną produkcję na 60 900 000 000 kWh po ukończeniu budowy. To dość dla około 54 000 000 mieszkańców. Firma twierdzi, że oszczędziłoby to około 18 560 000 ton węgla standardowego rocznie i ścięło emisję dwutlenku węgla o 48 630 000 ton. Moc cieplna przekroczyłaby 150 000 000 metrów kwadratowych, podano we wpisie. To dość, by objąć 25 miast na prawach powiatu.

Liu Fei kieruje projektem Haiyang w SPIC Shandong Nuclear Power. Powiedział Xinhua, że gotowy kompleks będzie największą na świecie bazą energetyki jądrowej zbudowaną w całości w technologii pasywnych reaktorów wodnych ciśnieniowych.

Skala chińskiej kolejki

Chiny mają 120 bloków jądrowych w eksploatacji albo zatwierdzonych do budowy, o łącznej mocy 135 000 000 kW. To pierwsze miejsce na świecie. Z tego 64 bloki pracują, dając około 68 590 000 kW i drugie miejsce na świecie. Pozostałe 56 jest w budowie lub zatwierdzonych i czeka na rozpoczęcie prac, co daje pierwsze miejsce na świecie.

Nikkei Asia podał 1 listopada, że liczba reaktorów w budowie na świecie wzrosła do 79, napędzana popytem ze strony AI.

Prognozy, na które powołuje się Global Times, stawiają chińską moc jądrową na pierwszym miejscu na świecie przed 2030 r. Zakładają 200 000 000 kW do 2040 r. W 2060 r. energetyka jądrowa miałaby dostarczać 18% produkcji prądu.

Gdzie realizacja się komplikuje

Polskie Elektrownie Jądrowe złożyły wniosek o pozwolenie na prace przygotowawcze w Lubiatowie-Kopalinie, gdzie ma stanąć pierwsza polska elektrownia jądrowa. Zakład będzie korzystał z trzech reaktorów AP1000 Westinghouse'a. Ustawa z 3 lipca 2026 r. wprowadziła mechanizm prac przygotowawczych. PEJ szykuje wniosek o pozwolenie na budowę na 2027 r.

W Czechach problem jest kontraktowy. Korea Hydro & Nuclear Power zakończyła około 15 miesięcy negocjacji z konsorcjum Daewoo Engineering & Construction i Doosan Enerbility w sprawie umowy na Dukovany. Kontrakt jest wart około 27 bln wonów, czyli mniej więcej 20,1 mld dol. KHNP zerwała rozmowy 29 października. Dzień później doręczyła Daewoo E&C oficjalne wypowiedzenie. Nowego wykonawcę chce wybrać do lipca 2027 r.

Południowokoreańskie ministerstwo handlu twierdzi, że nie ma podstaw prawnych, by pośredniczyć między firmami o sprzecznych interesach. Daewoo E&C prosiło je o wymuszenie renegocjacji. Firma podała, że w ostatniej propozycji gotowa była pokryć straty liczone w setkach miliardów wonów.

KHNP wskazała na większy zakres prac budowlanych od czasu przetargu. Podała też, że strony nie zgodziły się co do traktowania dodatkowych robót jako osobnej umowy. Daewoo E&C przekonywało, że nie weźmie na siebie tego zakresu bez korekty kosztów budowy. Wskazywało na ryzyko pierwszej budowy APR1000 w Europie.

Co dalej

Prace przy Haiyang-5 przechodzą do kończenia fundamentu wyspy jądrowej i konstrukcji budynku reaktora. Potem przyjdą instalacje mechaniczne i elektryczne, próby ciśnieniowe i załadunek paliwa.

W Polsce prace przygotowawcze obejmują lądową część układu wody chłodzącej, czyli rurociągi poboru i zrzutu wody. Wchodzą w nie też zbiornik retencyjny na wodę deszczową i roztopową, drogi wewnętrzne oraz komory startowe maszyny drążącej tunel. Państwowa Agencja Atomistyki zakwalifikowała układ wody chłodzącej jako nieistotny dla bezpieczeństwa. Dlatego można go zbudować przed głównymi pozwoleniami.