Edmund Richardson zdobywa Baillie Gifford Prize za biografię Aleksandra

Richardson, profesor filologii klasycznej na Durham University, ogłoszono zwycięzcą na ceremonii w Londynie 4 listopada, podał Books+Publishing. The Guardian napisał, że pokonał pięciu innych finalistów z sześciu książek na krótkiej liście, w tym byłego laureata Patricka Raddena Keefe'a z London Falling. Jest pierwszym autorem nagrodzonym za książkę o starożytności. To pierwsza duża nagroda w jego karierze. Wcześniej wydał m.in. Alexandria: The Quest for the Lost City (2021) i Classical Victorians (2013).

Nagrodzona książka

Books+Publishing podał, że Alexander: God, King, Man wydało Bloomsbury. Według The Guardian książka prowadzi czytelnika od 336 roku p.n.e., gdy dwudziestoletni Aleksander objął władzę nad niemal zbankrutowanym królestwem i armią, którą trudno było utrzymać w ryzach, przez podbój imperium perskiego, po śmierć w Babilonie w wieku 32 lat. Richardson oparł ją na ponad dekadzie badań na czterech kontynentach i sam przetłumaczył źródła z 12 starożytnych języków. Wykorzystuje też najnowsze znaleziska archeologiczne, w tym niedawno odczytane zapisy babilońskich astronomów z czasów Aleksandra.

Uzasadnienie jury

Kirsty Lang, dziennikarka, która przewodniczyła jury, nazwała książkę „historią w stylu blockbustera z wciągającą narracją” i „znakomitą, filmową opowieścią o starożytnym świecie”. Powiedziała, że Richardson „łączy nowe technologie i najnowsze odkrycia archeologiczne, żeby opowiedzieć historię niezwykłego przywódcy, który podbił imperium rozciągające się od starożytnej Grecji po subkontynent indyjski”. Lang zauważyła też, że współczesny czytelnik może wyciągnąć z historii Aleksandra „lekcje przywództwa”, podał WTOP. W jury zasiedli pisarka Elif Shafak, szefowa działu książek w Waterstones Bea Carvalho, historyczka kultury Tiffany Jenkins, redaktor literacki The Spectator Sam Leith i redaktor Ravi Mattu, podał The Guardian.

Jak wybrano laureata

Zwycięzcę wybrano spośród ponad 350 tytułów wydanych między 1 listopada 2025 a 31 października 2026 roku. We wrześniu z tej listy wyłoniono długą listę 13 książek, podał The Guardian. Na krótkiej liście znalazły się też The Traveller Andrei Wulf, The Great Dictator Matthew Sweeta, Baldwin: A Love Story Nicholasa Boggsa i Days of Love and Rage Ananda Gopala, podał Books+Publishing. Nagroda powstała w 1999 roku jako Samuel Johnson Prize, a od 2016 roku sponsoruje ją firma zarządzająca inwestycjami Baillie Gifford. Rok temu trafiła do Helen Garner za How to End a Story. Wśród dawnych laureatów są Antony Beevor, Jonathan Coe, Serhii Plokhy, Hallie Rubenhold i Katherine Rundell. Nagroda honoruje literaturę faktu ze wszystkich dziedzin, podał Books+Publishing.

Dlaczego to ważne

Według The Guardian zwycięstwo Richardsona zamyka wyjątkowo dobry rok dla świata antyku. Filmowa adaptacja Odysei Christophera Nolana wywindowała sprzedaż eposu Homera, a w zeszłym miesiącu Nagrodę Nobla otrzymała kanadyjska poetka i znawczyni klasyki Anne Carson. WTOP podał, że wynik odzwierciedla rosnące zainteresowanie starożytną Grecją, które Lang wiąże z epickimi opowieściami takimi jak film Nolana. Ten kontekst pozwala zrozumieć, dlaczego wśród ponad 350 kwalifikujących się tytułów zwyciężyła biografia z dziedziny filologii klasycznej.