Sąd Najwyższy orzekł, że IEEPA nie upoważnia do ceł

Sąd uznał, że cła są „bardzo wyraźnie częścią władzy podatkowej”, a artykuł I Konstytucji przyznaje tę władzę wyłącznie Kongresowi, podała Rada Stosunków Międzynarodowych (CFR). Cła z sekcji 232 ustawy o rozszerzeniu handlu z 1962 r. i sekcji 301 ustawy o handlu z 1974 r. pozostają w mocy. Służba Celna i Ochrony Granic (CBP) poinformowała w biuletynie z 22 lutego, że zakończy pobór wszystkich ceł IEEPA „24 lutego 2026 r. od godz. 0:00 czasu wschodniego”. Biuletyn wycofał cła nałożone siedmioma rozporządzeniami wykonawczymi, w tym dotyczące Kanady, Meksyku, Chin, wenezuelskiej ropy, cła wzajemnego, Brazylii i Indii.

Zastępcza dopłata

Cła IEEPA były podstawą negocjacji handlowych od Dnia Wyzwolenia i stawek, na które kraje zgodziły się w umowach ramowych i wzajemnych. Gdy te cła zniknęły, administracja musi szukać innych ustaw, żeby odbudować swój reżim celny i dać partnerom handlowym jasność co do ich zobowiązań. 20 lutego Trump ogłosił 10-procentowe cło globalne na podstawie sekcji 122 ustawy o handlu z 1974 r., ponad cła standardowe. The Diplomat podał, że sekcja 122 pozwala na dopłatę do 15% przez 150 dni w odpowiedzi na kryzys bilansu płatniczego. Trump szybko zapowiedział podniesienie dopłaty do 15%, ale wdrożono tylko stawkę 10%.

Co to oznacza dla Japonii i innych partnerów

Dla Japonii, Korei Południowej i Tajwanu nowa dopłata globalna tylko nieznacznie zmienia ich obecną sytuację, podał The Diplomat. Każdy z tych krajów wynegocjował umowę opartą na inwestycjach, która sprowadzała jego cła z Dnia Wyzwolenia do 15%, a te umowy obniżyły też część ceł bezpieczeństwa narodowego z sekcji 232. Gdyby 15-procentowa dopłata weszła w życie, w dużej mierze przywróciłaby poziom ceł obowiązujący w tych trzech krajach przed orzeczeniem Sądu Najwyższego. Zmiana nadal tworzy różnice: eksport nieobjęty sekcją 232 ani innymi cłami wrócił do stawki najwyższego uprzywilejowania (MFN), a w przypadku Korei Południowej do stawki z umowy KORUS. Dopłata z sekcji 122 nie obejmuje towarów już obłożonych cłami z sekcji 232 ani niektórych minerałów krytycznych, ale w odróżnieniu od ceł IEEPA dolicza się ją do istniejącej stawki MFN każdego kraju, zamiast ustanawiać nowe jednolite cło.

CFR podała, że umowa handlowa nie gwarantuje już przewidywalności w stosunkach handlowych z USA. Dzień Wyzwolenia podniósł średnią efektywną stawkę celną USA do 22,5%, poziomu nienotowanego od 1909 r., podała CFR. Jej zestawienie liczy 17 umów zawartych rok po Dniu Wyzwolenia, wszystkie przed orzeczeniem Sądu Najwyższego. Część krajów nabrała wątpliwości co do finalizowania umowy po wyroku: Indie odwołały planowaną podróż do Waszyngtonu, a wdrażanie umowy Unii Europejskiej było kłopotliwe i opóźnione. Zestawienie wskazuje, że wszystkie umowy zawierają zapisy pozwalające na stałe modyfikacje i szybkie wypowiedzenie, a Kongresowi nie dają żadnej roli.

Co dalej

Dopłata z sekcji 122 może obowiązywać tylko 150 dni, chyba że Kongres ją przedłuży, więc jest środkiem tymczasowym. Administracja ogłosiła też przyspieszone postępowania z sekcji 301 w sprawie nieuczciwych praktyk handlowych, które zamierza traktować jako trwalsze zastępstwo ceł IEEPA. Sprawy te prawdopodobnie będą się mocno opierać na raporcie National Trade Estimate z 2025 r., który w przypadku Japonii wskazywał cła na chemikalia, owoce morza i obuwie oraz bariery pozataryfowe uderzające w amerykańską pszenicę, wieprzowinę, ryż i etanol. Sekcja 301 jest narzędziem o węższym zakresie: wymaga, by USA wskazały konkretne nieuczciwe praktyki, wykazały szkodę dla amerykańskiego handlu, wynegocjowały z krajem partnerskim i utrzymały cła proporcjonalne do szacowanego obciążenia amerykańskich eksporterów.