Projekty wodorowe powstają, choć kupców wciąż brak

Odbiorcy z branży stalowej, chemicznej i rafineryjnej pytają, czy subsydiowany popyt i nowe rurociągi sprawią, że zielony wodór będzie przystępny cenowo. Dla podatników i regulatorów ryzyko jest odwrotne: porzucone rurociągi i elektrolizery, jeśli prognozy popytu dalej będą spadać.

Elektrolizerownia gotowa, klienci nie podpisali

ChinaCoal Pingshuo zakończyło montaż elektrolizerowni w projekcie wodorowym off-grid o mocy 600 000 kW w Shanxi, wynika z raportu opublikowanego 3 listopada 2026 r. Firma nazywa instalację pierwszym krokiem szerszego planu niskoemisyjnych olefin. Zakład stoi na terenie pogórniczym w Shuozhou i opiera się na łańcuchu: fotowoltaika, elektroliza, synteza amoniaku. Zielony wodór zastępuje szary, wytwarzany z węgla lub gazu w łańcuchu chemicznym. Spółka opisuje cały kompleks węgiel-olefiny jako największy pod względem nakładów pojedynczy projekt chemii węglowej w Shanxi. Projekt zakłada produkcję 2,2 mln ton metanolu rocznie i przerób na 1 mln ton olefin. Pełna eksploatacja ma obniżyć emisję dwutlenku węgla.

Konwencjonalna produkcja wodoru w chemii węglowej emituje około 10 do 12 kg CO2 na kilogram wodoru. Zielony wodór jest blisko zera.

Projekt pomija magazynowanie na dużą skalę i pozwala elektrolizerom bezpośrednio odbierać zmienną produkcję fotowoltaiki.

Pekin zaczyna płacić za popyt

Chiny zatwierdziły czteroletnie programy wodorowe obejmujące pięć regionalnych klastrów miejskich, z centralnymi zachętami do 8 mld juanów, czyli około 1,1 mld dol. Władze chińskie ogłosiły program w październiku. Każdy klaster może dostać do 1,6 mld juanów w ciągu czterech lat. Dotacje wymagają zwiększenia zużycia wodoru w procesach przemysłowych, pojazdach na ogniwa paliwowe i powiązanej infrastrukturze.

Program odpowiada na główny problem branży: moce produkcyjne rosną szybciej niż klienci gotowi kupować paliwo po cenach dających się utrzymać komercyjnie.

Chiny startują z mocnej pozycji. Global Hydrogen Compass 2026 Rady Wodorowej wskazuje ten kraj jako największy rynek zadeklarowanych mocy odnawialnego wodoru, ponad połowę światowej sumy.

Globalna luka między zadeklarowanym a działającym

Na świecie zadeklarowane inwestycje w czysty wodór sięgnęły 130 mld dol. w ponad 570 projektach, co odpowiada 6,9 mln ton rocznych mocy produkcyjnych. To strona podażowa. Działa tylko około 1,7 mln ton tych mocy, a wiążące umowy zakupu obejmują około 4,2 mln ton rocznie. Różnica między zadeklarowanymi mocami a zakontraktowanym popytem pokazuje niepewność handlową, z którą mierzą się deweloperzy, zwłaszcza ci, którzy planują projekty oparte na przyszłym eksporcie.

Europejski rurociąg przychodzi przed biznesplanem

Niemiecki szkielet wodorowy osiągnął kamień milowy 4 sierpnia 2026 r. RWE i partnerzy poinformowali, że odnawialny wodór wyprodukowany podczas rozruchu w Lingen dotarł do Marl Chemical Park, około 120 kilometrów dalej.

Komunikat nie podał ilości odebranej w Marl, ceny zapłaconej przez odbiorcę przemysłowego ani tego, która dotychczasowa produkcja wodoru została wyparta. Marl od dziesięcioleci używa wodoru w zintegrowanych procesach, więc drugie źródło samo w sobie nie tworzy nowego popytu na droższy surowiec. Zatwierdzona niemiecka sieć rdzeniowa liczy 9 040 kilometrów, a szacowane nakłady to 18,9 mld euro, w dużej części na przebudowę rurociągów gazowych. To zatwierdzone plany, nie zbudowane rury i nie zakontraktowani klienci.

RWE ma 15-letnią umowę na dostawy do rafinerii Leuna należącej do TotalEnergies około 30 000 ton odnawialnego wodoru rocznie od 2030 r. po nieujawnionej cenie.

Założenia planistyczne przy takich umowach się kurczą. ENTSOG w projekcie z października 2026 r. obniżył założenie popytu na wodór w 2030 r. z 620 TWh do 335 TWh, o 46% wobec oceny z 2024 r. Wartość na 2040 r. spadła o 33%, z 1 929 TWh do 1 296 TWh. Modelowany koszt dostawy przez system Lingen to około 9,06 euro/kg po założonym wsparciu kapitałowym, wobec konwencjonalnego benchmarku 3 euro/kg. Europejski Bank Inwestycyjny wezwał do zintegrowanego europejskiego rynku czystego wodoru, wskazując na różnice w produkcji, popycie i inwestycjach między państwami członkowskimi.

Kapitał wciąż płynie na stronę podażową

Podaż nadal przyciąga pieniądze. CMMZE Energy Namibia zatwierdziła pod koniec września 2026 r. ostateczną decyzję inwestycyjną dla projektu zielonego wodoru i amoniaku o wartości 17 mld dolarów namibijskich w Henties Bay. Zakład ma produkować 35 000 ton zielonego wodoru rocznie, przerabianego na 210 000 ton zielonego amoniaku. Będzie działać niezależnie od sieci głównej, z własną instalacją OZE na miejscu. Nadmorska lokalizacja posłuży jako bezpośredni punkt załadunku amoniaku wysyłanego do Unii Europejskiej. Finansowanie i opłacalność komercyjna pozostają niesprawdzone.

Pieniądze publiczne idą za tym. Green Climate Fund zatwierdził 140 mln dol. na swoim 46. posiedzeniu zarządu w Songdo w Korei Południowej. Z tego 56 mln dol. trafia do namibijskiego SDG Namibia One Fund, a 84 mln dol. do południowoafrykańskiego SA-H2 Fund. To finansowanie mieszane, ma przyciągnąć kapitał prywatny.

Firmy podpisują też kontrakty na sprzęt. Técnicas Reunidas zdobyła kontrakt ogłoszony 28 października 2026 r. na dostawę dwóch reformerów wodoru dla kompleksu nawozowego Gode firmy Dangote w Etiopii. Obie jednostki mają łączną wydajność powyżej 200 000 metrów sześciennych wodoru na godzinę w warunkach normalnych. Kompleks ma produkować do 3 mln ton mocznika rocznie i wykorzysta etiopski gaz ziemny, więc wodór nie jest zielony. Chodzi o zastąpienie importu, nie o dekarbonizację.

Mantle8 i Hydrogen Europe złożyły w Brukseli 28 października 2026 r. list otwarty z prośbą, by UE uznała wodór naturalny. List proponuje pulę 1 mld euro na około 50 odwiertów poszukiwawczych i oceniających w co najmniej 10 państwach członkowskich. Konsultacja Komisji Europejskiej rozpoczęta 26 października wprost wspomina wodór naturalny.