UE dodaje 1 569 rosyjskich wpisów na listę sankcji, największa rozbudowa od 2022 roku

Wpisy obejmują firmy produkujące komponenty do rosyjskich rakiet i dronów, nie tylko gotową broń [3]. Europejska Służba Działań Zewnętrznych (ESDZ) podaje, że celem jest, by produkcja stała się dla Moskwy trudniejsza, wolniejsza i droższa [3]. Dla europejskich rządów pakiet jest też znakiem politycznym: przyjęto go cztery dni po tym, jak Waszyngton wpuścił rosyjski diesel z powrotem na rynki światowe [9][12]. Objęte nim podmioty podlegają zakazowi podróży, zamrożeniu aktywów i ograniczeniom w transakcjach [4]. Czy wskazanie dostawców średniego szczebla spowolni produkcję, czy tylko przerzuci zakupy na nowych pośredników, wciąż nie wiadomo. Środki mają uderzać właśnie na tym poziomie dostawców.

Ponad połowa nowych wpisów dotyczy łańcucha dostaw rakiet balistycznych, podaje ESDZ [3][7][8].

Co obejmuje pakiet

Według ESDZ firmy te dostarczają komponenty do rakiet, dronów i samolotów [3]. Lista obejmuje półprzewodniki, mikroobwody, komputery, radary i sprzęt łączności, a także technologię lotniczą i rakietową, materiały wybuchowe, amunicję, optykę i systemy nawigacji [3]. Ich łączne roczne obroty szacuje się na nie mniej niż 20 mld euro, a zatrudniają ponad 250 000 osób [3]. Kaja Kallas, wysoka przedstawicielka UE ds. zagranicznych, nazwała to „największą jednorazową rozbudową naszej listy sankcyjnej, odkąd Rosja zaczęła wojnę” [7][8]. „Sprawiamy, że produkcja broni, której Rosja używa do zabijania Ukraińców, jest znacznie trudniejsza, wolniejsza i droższa” [3][8][12].

Szef niemieckiej dyplomacji Johann Wadephul poszedł dalej i nazwał te środki „bezprecedensowym ciosem sankcyjnym” [1].

1 569 wpisów dzieli się na 826 rosyjskich firm i 743 osoby, które nimi kierują [3][8]. To 22. pakiet od czasu inwazji [7]. Biuro prezydenta Ukrainy w październikowym podsumowaniu opublikowanym 3 listopada opisało ten sam pakiet jako największy pakiet UE, z tym samym podziałem [14].

Wpisy wyborcze i sporny bilans

Osobna grupa 77 osób dotyczy wrześniowych wyborów do Dumy Państwowej na okupowanym terytorium Ukrainy [3][5]. To 74 kandydatów i trzech członków Centralnej Komisji Wyborczej Rosji [3]. Łotewskie MSZ potwierdziło liczbę 77 w dniu przyjęcia pakietu [5]. Sumy się nie zgadzają. ESDZ podaje, że wpisy w ramach reżimu integralności terytorialnej zbliżają się do 4 600 [3]. Turkiye Today podał, że czarna lista UE wobec Rosji liczy około 3 500 osób i podmiotów, w tym prezydenta Władimira Putina [12]. Przed przyjęciem Kyiv Independent pisał o około 3 000 [10]. Te trzy liczby mierzą co innego i nie da się ich uzgodnić.

Jak powstawał pakiet

Ambasadorowie UE zatwierdzili pakiet 7 października, cztery dni później trafił do ministrów [4][10]. ESDZ zaproponowała go 16 września, obejmował 1 576 osób i podmiotów [4]. Vladyslav Vlasiuk, komisarz Ukrainy ds. sankcji, powiedział, że około 60% pakietu pochodzi z ukraińskich propozycji [6][9]. Mówił też, że główne cele to program rakietowy i komponenty elektroniczne, w tym kondensatory, rezystory i półprzewodniki [6][9]. Nie wszystko z propozycji przetrwało. Rosyjska firma dostarczająca surowce ziem rzadkich do estońskiego zakładu przetwórczego została wykreślona na wniosek Estonii [8]. UE zamierza też przejść na mniejsze listy przyjmowane na bieżąco, zamiast jednego dużego pakietu [10].

Rozjazd z Waszyngtonem

9 października Trump powiedział, że uzgodnił z Putinem natychmiastowe wypuszczenie ponad 300 000 ton rosyjskiego diesla na rynki światowe [9][11]. Kolejne 500 000 ton miało dojść w listopadzie, a potem 1 mln ton [11]. Kallas stwierdziła, że zawieszenie sankcji na rosyjski diesel „daje Moskwie więcej przychodów na prowadzenie wojny” [9]. Zełenski nazwał ruch USA „oczywistą słabością” [11]. Premier Donald Tusk powiedział na Warsaw Security Forum, że Zachód powinien rozważyć „zwiększenie sankcji wobec Rosji” [1]. Kontrast z Brukselą był ostry. To ten kontrast stanowił tło pakietu UE.

Co dalej

Kallas powiedziała, że trwają prace nad kolejnymi środkami, w tym sankcjami sektorowymi na energetykę, przemysł obronny, finanse i handel [9]. Terminu tych propozycji nie wyznaczono. Podejście z listami przyjmowanymi na bieżąco oznacza, że kolejne wpisy mogą pojawić się bez numerowanego pakietu [10]. Turkiye Today podał, że państwom członkowskim coraz trudniej uzgodnić środki, które nie zaszkodzą ich własnym gospodarkom [12]. To zmieniłoby sposób ogłaszania każdej rundy i utrudniło śledzenie kolejnych kroków. Na razie pakiet z 12 października pozostaje punktem odniesienia.