W tym tygodniu w dossier: unijne zasady paszportu baterii zamiast danych laboratoryjnych

Najświeższa pozycja o bateriach w dossier nie jest wynikiem badań chemicznych. 2 listopada Electrek poinformował, że nowe baterie do rowerów elektrycznych sprzedawane w UE będą potrzebować cyfrowego paszportu baterii od 18 lutego 2027 roku, na mocy unijnego rozporządzenia o bateriach z 2023 roku. Do paszportu prowadzi kod QR, a zawierać on może dane o producencie, chemii, pojemności, liczbie cykli, śladzie węglowym i użytych materiałach.

To przepis o dokumentacji i identyfikowalności, a nie postęp w chemii ogniw.

Electrek zauważa, że to, co faktycznie zobaczy skanujący, zależy od poziomu uprawnień, więc klient w sklepie może nie dostać procentu pozostałego stanu zdrowia baterii. Bardziej prawdopodobnymi odbiorcami są warsztaty naprawcze, firmy recyklingowe i kupujący używane baterie. Paszport jest zapisem, nie wynikiem.

Co dossier zawiera, a czego nie

Wszystkie sześć dostarczonych źródeł nie zawiera żadnej pracy, preprintu ani komunikatu laboratoryjnego o nowym materiale elektrodowym, elektrolicie czy konstrukcji ogniwa. Najbliższa technicznie pozycja to prace IBM Research nad połączeniami kwantowymi, opisane przez Semiconductor Engineering 2 listopada, a dotyczą one łączenia procesorów nadprzewodzących, nie baterii. Obok leżą dwie inne pozycje z 2 listopada: relacja HPCwire o badaczach z Florida Atlantic University, którzy testowali kwantowe uczenie maszynowe do przewidywania raka płuc na ograniczonych danych, oraz wpisy Semiconductor Engineering o kontroli jakości chipów AI i integracji 3D. Żadna z nich nie dotyczy chemii baterii.

Materiał o bateriach, jaki faktycznie jest w dossier, ma charakter regulacyjny i przemysłowy. 29 października CleanTechnica opublikowała wspólny list Transport & Environment, Recharge, Clean Tech for Europe i EIES, w którym organizacje przekonują, że europejski przemysł recyklingowy nie może się rozwijać bez surowca. W liście czytamy, że co najmniej 60% europejskiej czarnej masy, czyli bogatego w minerały koncentratu z rozdrobnionych ogniw litowo-jonowych, wyjeżdża z UE do finalnego rafinowania, a ponad połowa europejskich mocy recyklingu baterii jest obecnie zagrożona. Sygnatariusze chcą, by nadchodząca ustawa o gospodarce o obiegu zamkniętym uwzględniła opłaty eksportowe lub cła na czarną masę, zharmonizowaną unijną definicję i specyfikację techniczną czarnej masy, jeden kod Nomenklatury Scalonej dla tego materiału oraz surowe kryteria zakończenia statusu odpadu. Proszą też o zachęty do lokalnej zawartości dla materiału z recyklingu i strukturę bonus-malus w ramach systemów odpowiedzialności producenta, która nagradza rafinowanie wewnątrz UE.

Informacje mogą obejmować takie dane jak producent baterii, chemia, pojemność, liczba cykli, ślad węglowy i materiały użyte do jej budowy.

Tak Electrek opisuje pola paszportu. Dla badań nad chemią ma to znaczenie w jednym wąskim punkcie: przepis, który zapisuje chemię każdego ogniwa, tworzy ślad danych dla tych chemii, które trafią na rynek. Samej chemii nie tworzy.

Starsze materiały i powód, dla którego są tłem

W dossier jest też recenzja Apple Watch Ultra 4 z Guardiana z 23 października i tekst Space.com z 30 października o pierwszym locie NASA Lunar Landing Research Vehicle w 1964 roku. Żaden z nich nie dotyczy chemii baterii, choć recenzja Guardiana mierzy czas pracy na baterii: 79 godzin zwykłego użytkowania, ładowanie z mocą 10W i 82% w niespełna godzinę.

Oba materiały mają ponad tydzień i nie mogą udźwignąć tematu. To samo dotyczy założenia, że komputery kwantowe są blisko projektowania lepszych ogniw. Badanie FAU nad rakiem płuc, opublikowane w Discover Quantum Science, to ćwiczenie z klasyfikacji na małych danych: 309 rekordów rozszerzonych do 540 próbek, przy czym wyżarzanie D-Wave osiągnęło 94,31% w symulacji i 91,90% na sprzęcie. To nie jest odkrywanie materiałów.

Uczciwy odczyt tego dossier to więc luka. Zegar regulacyjny tyka: 18 lutego 2027 roku dla paszportów rowerów elektrycznych, a moce recyklingu i eksport czarnej masy wciąż pozostają nierozwiązane w Brukseli. Historii o chemii tu nie ma.